Độc lạ: Thưởng Tết bằng... búa và thông điệp gây bất ngờ

Những ngày cận Tết Nguyên đán, câu chuyện thưởng Tết luôn là chủ đề được người lao động quan tâm.

Bên cạnh các khoản tiền thưởng, quà tặng truyền thống, nhiều doanh nghiệp tại Trung Quốc liên tục gây chú ý với những hình thức thưởng Tết độc lạ khiến dư luận xôn xao. Trong đó, một công ty ở tỉnh Sơn Tây (Trung Quốc) thưởng Tết cho nhân viên bằng… búa đã nhanh chóng trở thành tâm điểm bàn luận trên mạng xã hội.

Thưởng tết bằng búa cho nhân viên (ảnh: Qianzhan)

Theo đó, một công ty đặt trụ sở tại huyện Vận Thành, tỉnh Sơn Tây (Trung Quốc) đã khiến nhiều người sửng sốt khi ngoài khoản thưởng bằng tiền mặt, mỗi nhân viên còn được trao thêm... một cây búa. Đáng chú ý, đây không phải búa đồ chơi hay vật lưu niệm mang tính tượng trưng, mà là búa thật, có thể sử dụng trong lao động thường ngày. Những chiếc búa được thiết kế khá bắt mắt, với cán màu đen, đầu búa màu vàng, tạo cảm giác chắc chắn và nổi bật.

Thoạt nhìn, hình thức thưởng Tết này khiến không ít người cảm thấy khó hiểu, thậm chí có phần “răn đe”. Trên các diễn đàn trực tuyến, nhiều ý kiến cho rằng việc tặng búa vào dịp năm mới mang hàm ý không may mắn, gợi liên tưởng đến sự vất vả, nặng nhọc và những khó khăn chồng chất. Một số cư dân mạng còn đùa rằng “nhận búa thay vì lì xì, nghe đã thấy áp lực cho cả năm”.

Tuy nhiên, lãnh đạo công ty này lại đưa ra một cách lý giải hoàn toàn khác. Theo đại diện doanh nghiệp, việc thưởng Tết bằng búa mang ý nghĩa tích cực, thể hiện mong muốn toàn thể nhân viên bước sang năm mới với tinh thần mạnh mẽ, sẵn sàng “đập nát” mọi khó khăn, thách thức trong công việc và cuộc sống. Cây búa, theo cách hiểu của doanh nghiệp, là biểu tượng của sức mạnh, ý chí và khả năng vượt qua trở ngại, chứ không đơn thuần là một công cụ lao động nặng nhọc.

Công ty môi trường Jiangmen Promenade tại Quảng Đông, Trung Quốc đã thưởng Tết cho nhân viên bằng 1 con gà.

Cách lý giải này phần nào cho thấy sự khác biệt giữa góc nhìn của doanh nghiệp và quan niệm truyền thống của nhiều người dân Trung Quốc. Trong văn hóa Á Đông nói chung và Trung Quốc nói riêng, dịp năm mới thường gắn liền với những biểu tượng mang ý nghĩa cát tường như tiền xu, câu đối đỏ, bao lì xì, hay các vật phẩm tượng trưng cho tài lộc, bình an. Ngược lại, những vật dụng liên quan đến lao động nặng, kim loại sắc nhọn như búa, dao, kéo thường bị kiêng kỵ xuất hiện trong những ngày đầu năm, bởi chúng được cho là gắn với sự mệt mỏi, vất vả và những điều không suôn sẻ.

Chính vì vậy, việc tặng búa làm quà Tết đã tạo ra nhiều luồng ý kiến trái chiều. Có người cho rằng đây là một ý tưởng sáng tạo, độc đáo, thể hiện tinh thần thực tế và khuyến khích nhân viên đối mặt với thử thách. Số khác lại cho rằng doanh nghiệp nên cân nhắc yếu tố văn hóa, tâm lý người lao động, bởi không phải ai cũng cảm thấy thoải mái khi nhận một món quà bị xem là “xui xẻo” trong quan niệm truyền thống.

Thực tế, những năm gần đây, tại Trung Quốc đã xuất hiện không ít hình thức thưởng Tết kỳ lạ. Có doanh nghiệp thưởng bằng gà sống, cá tươi, gạo, dầu ăn; có nơi lại phát vàng miếng, điện thoại thông minh hay thậm chí là… quyền nghỉ phép dài ngày. Những cách thưởng này vừa giúp doanh nghiệp tạo dấu ấn truyền thông, vừa thể hiện nỗ lực giữ chân người lao động trong bối cảnh cạnh tranh nhân lực ngày càng gay gắt.

Công ty thưởng Tết bó cần tây.

Trong trường hợp công ty ở Sơn Tây, việc tặng búa có thể xem là một nước đi táo bạo nhằm truyền tải thông điệp về tinh thần vượt khó. Tuy nhiên, hiệu quả của thông điệp này vẫn phụ thuộc rất lớn vào cách người lao động tiếp nhận. Với một số nhân viên, cây búa có thể trở thành món quà đáng nhớ, mang tính động viên tinh thần. Nhưng với những người coi trọng yếu tố phong tục, tập quán, đây lại là phần thưởng gây băn khoăn, thậm chí không mấy vui vẻ trong dịp năm mới.

Trước đó,  vào năm 2018, công ty môi trường Jiangmen Promenade tại Quảng Đông, Trung Quốc đã thưởng Tết cho nhân viên bằng 1 con gà.

Hay năm 2014, một người dùng mạng xứ Trung có nickname “Hombar_Gaishi Hero” (làm việc tại Trùng Khánh) đã đăng đàn khóc than với phần thưởng Tết mình nhận được là một bó cần tây.

Câu chuyện thưởng Tết bằng búa, con gà hay bó cần tây vì thế không chỉ đơn thuần là một hiện tượng lạ, mà còn phản ánh sự giao thoa, thậm chí va chạm giữa tư duy quản trị hiện đại và giá trị văn hóa truyền thống. Nó đặt ra câu hỏi cho các doanh nghiệp: làm thế nào để sáng tạo trong chính sách đãi ngộ, nhưng vẫn phù hợp với tâm lý và niềm tin của người lao động, nhất là trong những dịp mang ý nghĩa tinh thần sâu sắc như Tết Nguyên đán.

Khánh Linh (t/h)

Tham khảo thêm

Tham khảo thêm

Cái kết đau lòng sau trúng số: Khi "lộc trời" là nguyên nhân của bi kịch