Thưởng Tết cuối năm bằng quà "độc lạ”, công ty khiến nhân viên "đứng hình"

Những ngày cận Tết Nguyên đán, khi nhiều doanh nghiệp rục rịch công bố thưởng cuối năm, mạng xã hội Trung Quốc lại xôn xao vì câu chuyện “thưởng Tết độc lạ” của một công ty công nghệ tại Thâm Quyến. Thay vì tiền mặt, giỏ quà hay phiếu mua sắm, mỗi nhân viên nhận được… một cuốn sách mang tên “Làm thế nào để trở thành triệu phú trước tuổi 40”.

Hình ảnh những chồng sách được phát ngay trong buổi tổng kết cuối năm nhanh chóng lan truyền trên các nền tảng mạng xã hội. Điều đáng nói là biểu cảm của nhiều nhân viên khi nhận quà: người cười gượng, người ngơ ngác, có người còn đùa rằng “đây là lần đầu tiên trong đời nhận thưởng Tết mà phải… tự đọc để tìm tiền”.

Theo chia sẻ từ một nhân viên giấu tên, ban lãnh đạo công ty giải thích rằng món quà mang ý nghĩa “truyền cảm hứng làm giàu”, khuyến khích nhân viên thay đổi tư duy tài chính, học cách đầu tư và phát triển bản thân thay vì chỉ trông chờ vào lương thưởng.

Trong buổi phát quà, đại diện công ty phát biểu: “Tiền thưởng chỉ giúp mọi người vui trong chốc lát, còn kiến thức có thể thay đổi cả cuộc đời. Chúng tôi mong nhân viên dùng cuốn sách này như một khởi đầu cho hành trình giàu có bền vững”.

Lý do nghe có vẻ tích cực, nhưng không phải ai cũng cảm thấy được truyền cảm hứng như mong muốn.

Trên mạng xã hội, nhiều người cho biết họ hiểu thông điệp của công ty nhưng vẫn không khỏi thất vọng. Một tài khoản tự nhận là nhân viên công ty viết: “Tiền thuê nhà, tiền ăn Tết, tiền vé tàu về quê… đều phải trả bằng tiền thật, không phải bằng chương sách”.

Một người khác bình luận chua chát: “Nếu đọc sách mà thành triệu phú dễ vậy thì chắc công ty đã thưởng mỗi người… một căn hộ rồi”.

Không ít ý kiến cho rằng món quà tuy mang tính tinh thần nhưng thiếu sự tinh tế trong bối cảnh cuối năm – thời điểm người lao động trông đợi một khoản hỗ trợ tài chính để trang trải chi tiêu dịp Tết.

Tuy nhiên, cũng có luồng ý kiến bênh vực. Một số người cho rằng đây chỉ là quà tượng trưng, có thể công ty vẫn có thưởng tiền nhưng không công bố. Số khác nhìn nhận câu chuyện dưới góc độ hài hước: “Ít nhất thì công ty này còn đầu tư vào tri thức, thay vì tặng những món quà hình thức rồi cũng để xó”.

Tại Trung Quốc, thưởng cuối năm (niên thưởng) vốn là chủ đề nhạy cảm và được người lao động đặc biệt quan tâm. Những năm gần đây, bên cạnh tiền mặt, nhiều công ty đưa ra các hình thức thưởng lạ để gây chú ý hoặc thể hiện văn hóa doanh nghiệp riêng.

Từng có doanh nghiệp thưởng nhân viên bằng phiếu nghỉ phép “không giới hạn trong năm sau”, thẻ tập gym cao cấp, khóa học kỹ năng hay thậm chí là… quyền được đi làm muộn mà không bị trừ lương trong một số ngày nhất định.

Nhưng không phải món quà “độc lạ” nào cũng được đón nhận tích cực. Với đa số người lao động, đặc biệt là nhóm thu nhập trung bình, thưởng Tết vẫn mang ý nghĩa thiết thực: giúp họ thanh toán nợ nần, mua sắm, gửi tiền về quê cho gia đình.

Chính vì vậy, những phần thưởng quá thiên về biểu tượng đôi khi bị xem là “thiếu thực tế”.

Câu chuyện cuốn sách dạy làm giàu một lần nữa cho thấy khoảng cách giữa tư duy quản lý và nhu cầu đời sống của nhân viên. Với lãnh đạo, món quà có thể mang ý nghĩa chiến lược dài hạn, hướng đến phát triển tư duy. Nhưng với người lao động đang phải lo từng khoản chi tiêu cuối năm, điều họ cần lại là sự hỗ trợ cụ thể, ngay trước mắt.

Một chuyên gia nhân sự tại Bắc Kinh nhận định trên truyền thông địa phương rằng: “Thưởng Tết không chỉ là tiền, mà là thông điệp doanh nghiệp gửi tới nhân viên sau một năm làm việc. Nếu thông điệp không chạm đúng nhu cầu, nó dễ bị hiểu ngược lại”.

Ông cho rằng các công ty có thể kết hợp cả hai: thưởng vật chất ở mức phù hợp và tặng thêm quà tinh thần mang tính khích lệ, thay vì chỉ chọn một trong hai.

Đến nay, phía công ty trong câu chuyện vẫn chưa có phản hồi chính thức trước làn sóng tranh luận. Nhưng sự việc đã trở thành đề tài bàn tán sôi nổi mỗi mùa tổng kết cuối năm.

Một cuốn sách vốn mang nội dung tích cực về làm giàu và phát triển bản thân, khi đặt không đúng thời điểm, lại vô tình trở thành biểu tượng của sự “lệch nhịp” giữa kỳ vọng và thực tế.

Có lẽ điều khiến nhiều người chú ý không nằm ở giá trị cuốn sách, mà ở cảm giác hụt hẫng khi phần thưởng cuối năm – vốn được mong đợi như sự ghi nhận nỗ lực – lại biến thành một lời nhắc khéo: muốn giàu hơn, hãy… tự học thêm.

Khánh Linh (t/h)

Tham khảo thêm

Tham khảo thêm

Trúng số độc đắc tiền tỷ, người đàn ông nhặt ve chai trượt dài trong bi kịch không lối thoát