Để hiểu rõ hơn về kết quả Thi hành án dân sự (THADS) trong năm qua và nhiệm vụ của năm mới 2026, Báo Tiền Phong có cuộc trao đổi với bà Trần Thị Phương Hoa, Phó Cục trưởng Cục Quản lý THADS, Bộ Tư pháp.
Bà Trần Thị Phương Hoa.
"Khó khăn chưa từng có trong tiền lệ''
Năm 2025, lĩnh vực thu hồi tài sản trong các vụ án tham nhũng, kinh tế đã thi hành hơn 27.400 tỷ đồng, tăng hơn 5.230 tỷ đồng so với năm 2024, xin bà cho biết các đơn vị thi hành án trên toàn quốc đã phối hợp như thế nào để có được kết quả tích cực như vậy?
Bà Trần Thị Phương Hoa: Để đạt được kết quả nêu trên, các cơ quan THADS đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Trước hết, chúng tôi bám sát sự lãnh đạo, chỉ đạo thống nhất của Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và Ban Chỉ đạo cấp tỉnh về phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.
Bên cạnh đó, chúng tôi phối hợp liên ngành ngay từ giai đoạn đầu của vụ án là yếu tố rất quan trọng. Sự phối hợp giữa cơ quan THADS với Tòa án, Viện Kiểm sát, công an và chính quyền địa phương được thực hiện từ sớm, ngay từ giai đoạn điều tra, truy tố, xét xử. Các cơ quan liên quan cùng rà soát kỹ hồ sơ, tài liệu, vật chứng để bảo đảm bản án khi có hiệu lực là có thể thi hành ngay. Các lỗi kỹ thuật trong bản án được phát hiện, điều chỉnh kịp thời, giảm tối đa việc phải giải thích, đính chính hay phải qua thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm, từ đó rút ngắn thời gian tổ chức thi hành án.
Ngoài ra, chúng tôi đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và khai thác dữ liệu trong quản lý và thu hồi tài sản. Việc kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa cơ quan THADS với Tòa án, Ngân hàng, Cơ quan Thuế, cơ quan quản lý đất đai, chứng khoán... đã trở thành công cụ quan trọng giúp truy tìm tài sản nhanh chóng, chính xác, kịp thời ngăn chặn hành vi tẩu tán, che giấu, chuyển hóa tài sản.
Lãnh đạo Bộ Tư pháp trong chuyến công tác với Thi hành án dân sự tỉnh Lào Cai.
Lãnh đạo Chính phủ, lãnh đạo Bộ Tư pháp, Cục Quản lý Thi hành án dân sự nhấn nút kích hoạt khai trương Nền tảng số Thi hành án dân sự.
Đối với vụ án xảy ra tại Tập đoàn FLC, bản án phúc thẩm ghi nhận ông Trịnh Văn Quyết và đồng phạm đã nộp khắc phục toàn bộ thiệt hại. Ngành THADS đã triển khai số lượng cán bộ quy mô như thế nào thực hiện nhiệm vụ thi hành án, trả tiền cho các bị hại? Quá trình thực hiện đã gặp khó khăn vướng mắc hoặc câu chuyện đặc biệt gì? Đến thời điểm này đã giải quyết xong bao nhiêu % khối lượng công việc?
Bà Trần Thị Phương Hoa: Đối với vụ án tại Tập đoàn FLC, Cục Quản lý THADS đã chỉ đạo THADS TP Hà Nội triển khai nhiều giải pháp bài bản để chi trả tiền bồi thường cho các bị hại. Trước tiên là ứng dụng công nghệ thông tin, THADS TP Hà Nội đã xây dựng một phần mềm riêng phục vụ việc ra quyết định thi hành án cho vụ việc này, đồng thời soạn thảo các biểu mẫu và tài liệu hướng dẫn chi tiết, công khai trên trang thông tin điện tử. Đường dây hotline hỗ trợ người dân cũng được thiết lập.
Cùng với đó, THADS TP Hà Nội đã huy động ba tổ công tác: Tổ thụ lý phụ trách việc tiếp nhận và ban hành quyết định thi hành án; Tổ Chấp hành viên thực hiện việc tổ chức thi hành án; Tổ kế toán chịu trách nhiệm đối chiếu, rà soát việc chi trả tiền cho các bị hại. Việc phân tách nhân lực thành các nhóm chuyên môn như vậy giúp quá trình xử lý diễn ra khoa học, tránh sai sót và tăng tốc độ giải quyết khối lượng công việc rất lớn của vụ án này.
Phiên tòa xét xử các bị cáo phạm tội trong vụ án Tập đoàn FLC.
Tuy nhiên, quá trình triển khai cũng gặp những “khó khăn chưa từng có tiền lệ”, do đây là vụ việc có số lượng người bị hại đặc biệt lớn (trên 28.000 bị hại). Theo quy định hiện hành của Luật THADS, với số lượng bị hại lên tới hàng chục nghìn người, không thể hoàn tất việc thông báo trong thời hạn luật định. Điều này có nguy cơ kéo dài thời gian tổ chức thi hành và gây tốn kém.
Để khắc phục, Cục Quản lý THADS đã chỉ đạo THADS TP Hà Nội chủ động phối hợp với các cơ quan liên quan thực hiện việc thông báo, thụ lý và ra quyết định thi hành án theo những cách thức thuận lợi, kịp thời nhưng vẫn đúng quy định pháp luật, không gây khó khăn hay nhũng nhiễu cho người dân. Kết quả đến nay đã chi trả tiền bồi thường cho hơn 12.000 người, với tổng số tiền gần 1.460 tỷ đồng.
Nhiều trường hợp chây ì
Tại buổi họp tổng kết công tác năm, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chỉ rõ ngành Thi hành án dân sự còn một số thiếu sót, tồn tại như tình trạng khiếu nại, tố cáo vẫn phát sinh nhiều; tỷ lệ thi hành các bản án hành chính còn thấp; công tác phối hợp với chính quyền địa phương chưa đồng đều. Xin bà nêu một vài nguyên nhân và giải pháp khắc phục?
Bà Trần Thị Phương Hoa: Về tình trạng đơn, thư khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh về THADS còn phát sinh nhiều. Trong những năm qua, số vụ việc thi hành án liên tục tăng, tính chất ngày càng phức tạp; nhiều vụ việc chưa từng có tiền lệ với số lượng đương sự, tài sản phải xử lý đặc biệt lớn (vụ FLC, vụ Vạn Thịnh Phát, …) trong khi quan hệ thi hành án luôn tồn tại mâu thuẫn đối kháng về quyền lợi, nghĩa vụ giữa các bên dẫn đến số lượng đơn thư khiếu nại, tố cáo, phản ánh, kiến nghị về THADS trong thời gian qua phát sinh nhiều. Ngoài ra, cũng có không ít trường hợp đương sự lợi dụng quyền khiếu nại, tố cáo để chây ì, kéo dài, cản trở thi hành án.
Bà Trần Thị Phương Hoa thông tin với cơ quan báo chí về kết quả thi hành án.
Trong thời gian tới chúng tôi tiếp tục chỉ đạo thực hiện nghiêm công tác tiếp công dân, xử lý đơn thư đúng thời hạn; tăng cường kiểm tra để kịp thời phát hiện hạn chế, tháo gỡ vướng mắc nghiệp vụ; tập trung giải quyết dứt điểm ngay từ cơ sở nhằm hạn chế phát sinh khiếu kiện kéo dài, thực tế dù đơn thư tăng nhưng các cơ quan THADS đã nỗ lực giải quyết 2.530/2.555 việc, đạt 99,02%.
Về kết quả công tác thi hành án hành chính còn thấp, bên cạnh nguyên nhân khách quan như số bản án hành chính phải thi hành tăng so với năm 2024 (tăng 106 bản án); từ 01/7/2025 các bản án, quyết định hành chính thuộc trách nhiệm của chính quyền cấp huyện được chuyển giao về UBND cấp xã nên quá trình tổ chức thực hiện phát sinh thêm khó khăn.
Đặc biệt có những vụ việc bản án tuyên trách nhiệm bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất nhưng vướng về cơ chế tài chính (nhiều dự án đã kết thúc nhiều năm) và pháp luật hiện hành chưa có cơ chế bảo đảm nguồn kinh phí để thi hành; bên cạnh đó, vẫn còn một bộ phận cơ quan, người có thẩm quyền chưa thực hiện nghiêm quy định tố tụng hành chính về đối thoại, tham gia phiên tòa, cung cấp tài liệu chứng cứ, chưa nhận thức đầy đủ trách nhiệm trong thi hành án hành chính (THAHC) nên những khó khăn, vướng mắc chậm được tháo gỡ để thi hành dứt điểm.
Thời gian tới, Bộ Tư pháp sẽ tiếp tục tham mưu Chính phủ, Thủ tướng chỉ đạo UBND, Chủ tịch UBND các cấp tập trung thi hành dứt điểm các bản án, quyết định hành chính; đồng thời đề xuất cấp có thẩm quyền đưa kết quả THAHC vào tiêu chí đánh giá, xếp loại mức độ hoàn thành nhiệm vụ của sở, ngành và UBND cấp xã; tăng cường kỷ luật, kỷ cương, đề cao trách nhiệm người đứng đầu, coi kết quả THAHC là nội dung xem xét trong đánh giá, quy hoạch, bổ nhiệm cán bộ theo chỉ đạo của Ban Bí thư;…
Tập trung nguồn lực giải quyết dứt điểm đại án lớn
Năm 2026, Quốc hội đặt ra chỉ tiêu cho công tác THADS như thế nào so với năm 2025? Riêng lĩnh vực thu hồi tài sản tham nhũng, kinh tế toàn ngành dự kiến sẽ tập trung giải quyết triệt để các đại án lớn nào?
Bà Trần Thị Phương Hoa: Quốc hội đã có Nghị quyết 96/2019/QH14 yêu cầu tỷ lệ thi hành án dân sự xong trên tổng số án có điều kiện thi hành năm sau phải cao hơn năm trước.
Bị cáo Trương Mỹ Lan (Chủ tịch Tập đoàn Vạn Thịnh Phát)
Phan Văn Anh Vũ (Vũ Nhôm).
Trên cơ sở đó, Bộ Tư pháp hằng năm đều giao các chỉ tiêu phấn đấu cụ thể cho toàn hệ thống THADS. Như năm 2026, Bộ Tư pháp đã ban hành Quyết định số 3530/QĐ-BTP về Chương trình công tác trọng tâm của lĩnh vực THADS, trong đó giao cho hệ thống THADS phấn đấu đạt tỷ lệ 84,3% về việc và 56,2% về tiền trên tổng số có điều kiện thi hành. Các chỉ tiêu này tăng so với năm 2025 lần lượt 0,4% (về việc) và 4,3% (về tiền), phù hợp với yêu cầu “năm sau cao hơn năm trước” mà Quốc hội đề ra.
Cùng với việc hoàn thành các chỉ tiêu, trong năm 2026, cơ quan THADS sẽ tiếp tục tập trung các nguồn lực để giải quyết dứt điểm một loạt vụ án lớn về kinh tế, tham nhũng, như: vụ Vạn Thịnh Phát (cả hai giai đoạn) hiện còn phải thi hành trên 36.676 tỷ đồng; vụ Huỳnh Thị Huyền Như còn phải thi hành 14.673 tỷ đồng; vụ Phạm Công Danh (giai đoạn 1, liên quan Khu sân vận động Chi Lăng) còn phải thi hành 5.049 tỷ đồng; vụ Trần Phương Bình (cả 3 giai đoạn) phải thi hành với số tiền trên 16.705 tỷ đồng; vụ Hứa Thị Phấn (giai đoạn 1) còn phải thi hành 14.644 tỷ đồng; vụ Trần Văn Minh, Phan Văn Anh Vũ tại Đà Nẵng còn phải thi hành 4.120 tỷ đồng.
Xin cảm ơn bà!