Tết, với nhiều người trẻ, là chuyến tàu ngược về quê nhà, là mâm cơm đoàn viên và những cái ôm sau một năm xa cách. Nhưng giữa nhịp sống hối hả của TP.HCM, vẫn có những sinh viên lặng lẽ chọn ở lại, khoác lên mình tấm tạp dề, chiếc áo đồng phục quen thuộc để làm việc xuyên Tết. Đó không chỉ là một quyết định về thời gian, mà là lựa chọn của trách nhiệm, của những bài toán kinh tế buộc phải cân nhắc kỹ càng trước khi nghĩ đến hai chữ “đoàn viên”.
Nhiều sinh viên chọn không về quê ăn Tết, mà ở lại thành phố để làm thêm dịp Tết.
Những nỗi niềm nằm sau quyết định không về quê ăn Tết
Trịnh Thị Ngọc Tuyền (quê Quảng Trị, sinh viên Trường Đại học Công nghiệp TP.HCM) hiện đang làm nhân viên bán hàng tại chuỗi cửa hàng tiện lợi có tiếng. Nữ sinh đã mất rất nhiều ngày để đưa ra quyết định không về quê dịp Tết Nguyên đán. “Đáng lẽ là em về quê rồi nhưng mà giá vé xe đắt so với em. Đưa ra quyết định đó thì em buồn lắm, em suy nghĩ lâu lắm em mới nói”, Tuyền chia sẻ.
Sau lưng cô gái nhỏ là một gia đình đang chật vật đi qua những ngày nhiều thử thách. Bố Tuyền vừa phát hiện mắc bệnh ung thư, mẹ lại đau ốm vì bệnh xương khớp nên không thể làm việc nặng. Bao lo toan về viện phí, thuốc men và chi tiêu sinh hoạt cứ lặng lẽ chất chồng.
Quyết định không về quê dịp Tết của Ngọc Tuyền vô cùng khó khăn.
Tuyền kể, bố mẹ luôn sợ con gái vất vả, nhất là những ngày Tết khi người ta sum vầy, còn con mình lại tất bật nơi đất khách: “Bố mẹ em sợ em cực vì em còn nhỏ, nhưng sau ba mẹ cũng thông cảm. Đi làm rồi cố gắng về sớm nhất có thể”. Câu nói ấy nghe nhẹ tênh nhưng ẩn chứa biết bao trăn trở. Với Tuyền, mỗi ca làm thêm dịp Tết không chỉ là tiền lương được nhân lên mà là từng viên thuốc, từng lần tái khám của bố, là chút đỡ đần cho mẹ trong những ngày đau nhức trở trời.
Chiều muộn một ngày cận Tết, quản lý gọi điện hỏi Tuyền có thể làm thông 12 tiếng một ngày không. Không do dự, nữ sinh “quyết luôn”. Bởi với em, mỗi giờ làm thêm lúc này đều quy ra tiền viện phí cho bố: “Có tiền em gửi về cho bố mẹ đi chữa bệnh vì 1 tháng bố em vào viện gần 10 triệu nên em cố gắng”.
Tuyền quyết định làm tăng ca để kiếm thêm thu nhập dịp Tết.
Cũng giống Tuyền, Võ Văn Kiệt (quê Đắk Lắk, sinh viên năm cuối Trường Đại học Nông Lâm TP.HCM) chọn ở lại thành phố làm việc xuyên Tết. Là anh cả trong gia đình, Kiệt hiểu rõ áp lực khi phía trước còn cả một chặng đường dài: “Em cũng là sinh viên năm cuối rồi. Sắp tới, em cũng phải nghỉ công việc làm thêm để làm công việc phù hợp với ngành học của mình. Em của em là sinh viên năm nhất, nên là em cũng muốn đi làm xuyên Tết, kiếm thêm chút tiền để chăm lo cho em của em đóng học phí sắp tới”.
Năm 2021, ba Kiệt gặp tai nạn giao thông, sau đó mất khả năng lao động và bị liệt bên phải. Khoản trợ cấp xã hội cho người khuyết tật nặng chỉ 700.000 đồng mỗi tháng, chẳng thấm vào đâu so với chi phí thuốc men, sinh hoạt. Mẹ Kiệt phải đi làm thuê hái cà phê, hái tiêu, ai thuê gì làm nấy.
Vì thế, vài ngày Tết trở thành cơ hội để Kiệt kiếm được số tiền tương đương cả tháng làm việc.
“Làm vài ngày Tết thôi nhưng lương được nguyên tháng mình đi làm. Có 1 ca từ 3h chiều đến 12h, bình thường hơn 280 nghìn đồng, nhưng bây giờ được nhân 3 lên”, Kiệt chia sẻ. Những ca làm kéo dài 9-12 tiếng giữa không khí rộn ràng của phố xá ngày Xuân có thể khiến người ta chạnh lòng, nhưng với Kiệt, đó là cơ hội không thể bỏ lỡ.
Tuyền làm công việc dọn dẹp phòng.
Ở lại thành phố ngày Tết, điều khó nhất có lẽ không phải là mệt mỏi thể xác, mà là cảm giác trống trải khi nhìn dòng người tay xách nách mang về quê, khi điện thoại reo lên là tiếng cười rộn rã của gia đình ở đầu dây bên kia. Tuyền và Kiệt đều thừa nhận có lúc chạnh lòng. Nhưng trên hết, các bạn hiểu rằng sự hy sinh hôm nay là để đổi lấy những mùa Tết trọn vẹn hơn trong tương lai.
“Cố gắng làm việc để cái Tết năm nay là Tết mình ở lại, còn Tết năm sau mình cố gắng dư giả một chút để về ăn Tết với ba mẹ”, Kiệt nói. Lời hứa ấy không chỉ là động lực, mà còn là niềm tin để em bước tiếp. Bởi với nhiều sinh viên xa quê, trưởng thành đôi khi bắt đầu từ việc dám gác lại mong muốn cá nhân, dám chọn ở lại giữa những ngày thiêng liêng nhất trong năm.
Tết có thể thiếu đi sự hiện diện của các bạn nơi mâm cơm gia đình, nhưng vẫn có một mùa Xuân rất khác - mùa Xuân của trách nhiệm, của yêu thương và của hy vọng. Và biết đâu, chính những ngày làm việc xuyên Tết ấy sẽ trở thành ký ức đáng nhớ nhất của tuổi trẻ, khi các bạn nhìn lại và mỉm cười vì mình đã từng mạnh mẽ đến thế.