Ảnh minh hoạ: Int
Năm 2026, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã giao kế hoạch đầu tư vốn NSNN cho các bộ, cơ quan trung ương là 995.348,05 tỷ đồng, cao hơn khoảng 93 nghìn tỷ số với kế hoạch vốn năm 2025. Trong đó: vốn NSTW là 345.121,45 tỷ đồng (vốn trong nước là 327.440,122 tỷ đồng, vốn nước ngoài là 17.681,328 tỷ đồng) và vốn NSĐP là 650.226,6 tỷ đồng.
Như vậy, tổng kế hoạch giao năm 2026 đến thời điểm báo cáo (kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, kế hoạch vốn cân đối địa phương giao tăng, kế hoạch các năm trước chuyển sang) là 1.008.610,9 tỷ đồng.
Về phân bổ chi tiết kế hoạch vốn năm 2026, theo Bộ Tài chính, đến hết tháng 02, các bộ, cơ quan trung ương và địa phương đã phân bổ, giao kế hoạch đầu tư vốn năm 2026 chi tiết cho danh mục nhiệm vụ, dự án là 975.471,1 tỷ đồng (bao gồm: vốn NSTW là 323.888,4 tỷ đồng, vốn NSĐP là 651.582,7 tỷ đồng). Nếu không tính kế hoạch vốn cân đối NSĐP các địa phương giao tăng (12.932,5 tỷ đồng), tổng số vốn đã phân bổ chi tiết là 962.538,6 tỷ đồng, đạt 96,7% kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ đã giao.
Số vốn chưa phân bổ chi tiết là 32.809,4 tỷ đồng, chiếm 3,3% kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ đã giao (bao gồm: vốn NSTW là 21.233 tỷ đồng, vốn NSĐP là 11.576,4 tỷ đồng) của 15 bộ, cơ quan trung ương và 15 địa phương chủ yếu đang trong quá trình hoàn thiện các thủ tục để phân bổ vốn cho dự án.
Liên quan đến giải ngân kế hoạch đầu tư công vốn NSNN năm 2026, tính đến ngày 28/02/2026, cả nước giải ngân 55.739,8 tỷ đồng, đạt 5,6% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao (995.348,05 tỷ đồng). Trong đó: vốn NSTW là 10.178 tỷ đồng, đạt 2,9%; vốn NSĐP là 45.561,8 tỷ đồng, đạt 7%. So với cùng kỳ năm 2025, kết quả giải ngân tương đương về tỷ lệ và cao về số tuyệt đối là 10.928,6 tỷ đồng.
Kết quả đến hết tháng 02/2026, so với kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, có 06 bộ, cơ quan và 14 địa phương có tỷ lệ giải ngân đạt từ mức bình quân chung cả nước (bao gồm: Ngân hàng Chính sách xã hội; Tổng công ty đầu tư phát triển đường cao tốc Việt Nam; Bộ Tư pháp; Bộ Công Thương; Viện kiểm sát nhân dân tối cao; Bộ Công an; Điện Biên; Lai Châu; Thành phố Hải Phòng; Lạng Sơn; Thành phố Hồ Chí Minh; Hà Tĩnh; Cà Mau; Gia Lai; Thành phố Hà Nội; Thái Nguyên; Thành phố Cần Thơ; Khánh Hòa; Ninh Bình; Thành phố Đà Nẵng).
Còn 29 bộ, cơ quan trung ương và 20 địa phương có tỷ lệ giải ngân đạt dưới bình quân chung cả nước (trong đó có 25 bộ, cơ quan có tỷ lệ giải ngân dưới 1% và chưa giải ngân).
Lý giải về những khó khăn, vướng mắc ảnh hưởng đến tiến độ giải ngân vốn đầu tư công trong năm 2026, Bộ Tài chính cho biết, giai đoạn 2026-2030 ghi nhận lượng vốn đầu tư công lớn nhất từ trước đến nay, khiến áp lực giải ngân vốn đầu tư công gia tăng.
Bối cảnh hiện nay, năm 2026 vẫn sẽ tồn tại một số yếu tố cơ bản ảnh hưởng đến giải ngân đầu tư công tương tự năm 2025 như: vướng mắc trong công tác đền bù, giải phóng mặt bằng; tình trạng thiếu nguồn cung và khả năng biến động giá cả nguyên vật liệu khi rất nhiều công trình xây dựng lớn cùng đồng loạt triển khai; diễn biến thời tiết thất thường. Đồng thời, đây cũng là năm chuyển tiếp về thể chế, nhiều văn bản pháp luật mới có hiệu lực từ ngày 01/01/2026, dẫn tới việc triển khai các cơ chế, chính sách mới có thể phát sinh những khó khăn, vướng mắc nhất định.
Cũng trên cơ sở báo cáo định kỳ của các bộ, cơ quan trung ương và địa phương, Bộ Tài chính ghi nhận một số khó khăn, vướng mắc chủ yếu làm ảnh hưởng đến tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công trong 02 tháng đầu năm 2026, cụ thể:
Thứ nhất, khó khăn, vướng mắc liên quan đến phân bổ vốn: Việc chưa phân bổ một lượng vốn tương đối lớn đã ảnh hưởng đến tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công nguồn NSNN những tháng đầu năm 2026 (còn khoảng 32,8 nghìn tỷ đồng, chiếm 3,3% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao)…
Thứ hai, khó khăn vướng mắc khác trong tổ chức thực hiện: Trong 02 tháng đầu năm, tiến độ triển khai thực hiện và giải ngân vốn đầu tư công thường đạt thấp, cùng với thời gian nghỉ Tết năm 2026 diễn ra muộn, tạm thời làm chậm công tác thi công xây dựng cho dự án của các chủ đầu tư, nhà thầu.
Ngoài ra, khối lượng hồ sơ thanh toán lớn vào thời điểm cuối năm trước chuyển sang đầu năm 2026 cũng làm ảnh hưởng đến tiến độ giải ngân trong tháng đầu năm. Và hạn chế trong năng lực, trách nhiệm của chủ đầu tư, Ban quản lý dự án, nhà thầu do chưa chủ động, thiếu quyết liệt trong tổ chức thi công. Đối với các dự án ODA, một số dự án chưa hoàn thành quy trình thủ tục đầu tư dẫn tới chưa đủ điều kiện bố trí kế hoạch vốn…