Bộ Tài chính vừa có trả lời kiến nghị của cử tri tỉnh Lâm Đồng về tiền sử dụng đất khi chuyển đổi mục đích sử dụng đất từ đất vườn, đất nông nghiệp sang đất ở.
Bộ Tài chính trả lời cử tri về tiền sử dụng đất khi chuyển đất nông nghiệp sang đất ở (Ảnh minh hoạ)
Trước đó, cử tri xã Thuận Hạnh (tỉnh Lâm Đồng) phản ánh mức tiền sử dụng đất khi chuyển mục đích sử dụng đất vườn, đất nông nghiệp sang đất ở hiện nay quá cao, đề nghị Chính phủ quan tâm, xem xét điều chỉnh để giảm bớt gánh nặng cho người dân.
Trả lời vấn đề này, Bộ Tài chính cho biết về mức thu tiền sử dụng đất khí chuyển mục đích sử dụng đất sang đất ở Điều 10 Nghị quyết số 254/2025/QH15 ngày 11-12-2025 của Quốc hội.
Cụ thể, Nghị quyết 254 đã quy định về mức thu tiền sử dụng đất đối với trường hợp chuyển mục đích sử dụng đất từ đất vườn, ao, đất nông nghiệp trong cùng thửa đất có nhà ở được xác định khi công nhận quyền sử dụng đất theo hướng giảm mức thu tiền sử dụng đất so với quy định hiện hành tại Luật Đất đai năm 2024.
Nội dung tại Nghị quyết 254 nêu trên đã được Chính phủ thể chế tại Nghị định số 50, có hiệu lực thì hành từ ngày 31-1-2026.
Về chính sách ưu đãi miễn, giảm tiền sử dụng đất và ghi nợ tiền sử dụng đất khi cấp Giấy chứng nhận lần đầu đối với đất do chuyển mục đích sử dụng từ đất không phải là đất ở sang đất ở do tách hộ, Bộ Tài chính cho biết pháp luật về đất đai hiện hành đã có quy định miễn tiên sử dụng đất trong hạn mức giao đất ở khi cấp Giấy chứng nhận lần đầu đối với đất do chuyển mục đích sử dụng từ đất không phải là đất ở sang đất ở do chia tách hộ đối với hộ gia đình là người dân tộc thiểu số, hộ nghèo tại các địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc và miền núi.
Đồng thời, đã có quy định về trường hợp được ghi nợ tiền sử dụng đất khi cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo các quy định của Chính phủ.
Theo quy định tại Nghị quyết số 254/2025/QH15 và Nghị định số 50/2026/NĐ-CP, khi hộ gia đình, cá nhân được phép chuyển mục đích sử dụng đất từ đất nông nghiệp sang đất ở, tiền sử dụng đất được xác định theo tỷ lệ phần trăm chênh lệch giữa tiền sử dụng đất tính theo giá đất ở và tiền sử dụng đất tính theo giá đất nông nghiệp tại thời điểm cho phép chuyển mục đích.
Cụ thể, mức thu bằng 30% chênh lệch đối với diện tích trong hạn mức giao đất ở; 50% chênh lệch đối với diện tích vượt hạn mức nhưng không quá một lần hạn mức; 100% chênh lệch đối với diện tích vượt quá một lần hạn mức.
Quy định này được áp dụng một lần đối với mỗi hộ gia đình, cá nhân trên một thửa đất. Người sử dụng đất được lựa chọn một thửa đất để hưởng chính sách này và phải cam kết trong đơn đề nghị chuyển mục đích sử dụng đất.
Ví dụ, một hộ dân muốn chuyển 200 m2 đất sang đất ở từ đất vườn, ao, đất nông nghiệp trong cùng thửa đất, mà hạn mức giao đất ở tại địa phương người đó sinh sống là 100 m2, thì 100 m2 đầu tiên có mức tiền sử dụng đất là 30%, 100 m2 còn lại là 50%.
Trước đó, từ khi Luật Đất đai 2024 có hiệu lực, người dân phải nộp 100% phần chênh lệch giữa giá đất nông nghiệp và đất ở. Bên cạnh đó, bảng giá đất mới tại nhiều địa phương lại tăng cao, khiến tiền sử dụng đất mà người dân phải nộp tăng đột biến, có trường hợp cao gấp nhiều lần so với trước đây. Việc này khiến một số hộ dân phải nộp tiền chênh lệch lên tới hàng tỉ đồng.