Tay chân miệng tăng nóng: Trẻ có những biểu hiện này cần đưa đến cơ sở y tế ngay lập tức

Ca mắc tay chân miệng tăng, nhiều ca nặng

Theo thống kê từ Bộ Y tế, trong gần 3 tháng đầu năm 2026, cả nước ghi nhận 25.094 trường hợp mắc bệnh tay chân miệng (4 ca tử vong) cao hơn 5 lần so với cùng kỳ năm 2025 (4.900 trường hợp bệnh).

Trong đó, riêng khu vực phía Nam ghi nhận 18.031 trường hợp (chiếm 71,9% số mắc cả nước). Số trường hợp mắc bệnh tay chân miệng chủ yếu ở trẻ dưới 10 tuổi (chiếm 99,3%), trong đó hay gặp ở nhóm trẻ từ 1-5 tuổi (chiếm 92,7%).

Số bệnh nhi đến khám, điều trị tại các cơ sở khám, chữa bệnh, nhất là tại các bệnh viện nhi tuyến cuối ở phía Nam như Bệnh viện Nhi Đồng 1, Nhi Đồng 2 tăng nhanh, trong đó có nhiều ca nặng.

Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Liên Hương đã đến giám sát công tác thu dung, điều trị bệnh tay chân miệng tại Bệnh viện Nhi đồng 2 (Ảnh: BYT).

Theo báo cáo của ngành y tế Tp.Hồ Chí Minh, trong 11 tuần đầu năm 2026, toàn thành phố ghi nhận hơn 7.000 ca tay chân miệng, tăng khoảng 240% so với cùng kỳ năm 2025. Tỉ lệ ca bệnh nặng (từ độ 2B trở lên) chiếm khoảng 1,3%.

Tại Bệnh viện Nhi đồng 2, trong 3 tháng đầu năm 2026 đã tiếp nhận 330 ca điều trị nội trú, trong đó khoảng 97% là trẻ ở lứa tuổi mẫu giáo, chủ yếu dưới 2 tuổi. Bệnh viện cũng ghi nhận 52 ca bệnh nặng.

Đáng lưu ý, kết quả xét nghiệm cho thấy sự lưu hành của chủng virus Enterovirus 71 (EV71) – tác nhân có khả năng gây biến chứng thần kinh nặng và diễn tiến nhanh, làm gia tăng nguy cơ tử vong.

Dự báo, dịch bệnh có thể đạt đỉnh vào các tháng 5, 6 và tiếp tục xuất hiện một đợt cao điểm khác từ tháng 9 đến cuối năm.

Tay chân miệng là bệnh lý thường gặp ở trẻ dưới 5 tuổi.

Trong khi đó, xu hướng tay chân miệng tăng còn được ghi nhận tại các cơ sở điều trị nhi lớn. Theo Bệnh viện Nhi Trung ương, từ đầu năm đến giữa tháng 3, đơn vị này đã chẩn đoán gần 3.000 trẻ mắc tay chân miệng, tăng 56% so với cùng kỳ năm ngoái; khoảng 1/3 số trường hợp phải nhập viện điều trị.

Chia sẻ với Người Đưa Tin, chị Nguyễn Trang (Hoài Đức, Hà Nội) cho biết con gái chị gần 1 tuổi, chưa đi học nhưng có biểu hiện sốt cao, quấy khóc. Gia đình cho vào viện thăm khám thì phát hiện mắc tay chân miệng.

"Mấy ngày trước con có biểu hiện quấy khóc, sốt, gia đình đưa con đi khám thì được bác sĩ chẩn đoán mắc tay chân miệng. Vì không quá nặng nên bác sĩ cho về nhà để bôi thuốc, uống thuốc. Mấy ngày nay cả nhà phải thay phiên nhau trông và chăm sóc con", chị Trang cho biết.

Không chỉ gia đình chị Trang, nhiều bậc phụ huynh cũng bày tỏ lo lắng và tìm hiểu thông tin để biết cách xử trí trong trường hợp con mắc tay chân miệng.

Biểu hiện, cách xử trí và biện pháp phòng chống tay chân miệng

BSCKII Phạm Mạnh Thân - Chuyên khoa Nhi, Bệnh viện Đa khoa An Việt, tay chân miệng là bệnh lý thường gặp ở trẻ dưới 5 tuổi, đặc biệt dễ bùng phát thành ổ dịch trong môi trường tập thể như nhà trẻ, mẫu giáo.

"Bệnh lây chủ yếu qua đường tiêu hóa, từ nước bọt, dịch từ các bọng nước hoặc phân của trẻ nhiễm bệnh. Do đó, những không gian sinh hoạt chung, nơi trẻ tiếp xúc gần là điều kiện thuận lợi để virus lây lan nhanh chóng", BS.Thân cho biết.

Về triệu chứng, trẻ mắc tay chân miệng thường sốt nhẹ, chán ăn, mệt mỏi, đau họng, sau đó xuất hiện các ban đỏ nhỏ, tiến triển thành bọng nước.

Các tổn thương này thường thấy ở lòng bàn tay, bàn chân, miệng, mông, thậm chí ở khuỷu tay. Đặc trưng là các bọng nước không gây đau, không ngứa, có màu xám ở giữa.

Bác sĩ thăm khám cho bệnh nhi.

Thông thường, nếu được chăm sóc đúng cách, trẻ có thể hồi phục sau 3-5 ngày. Tuy nhiên, bác sĩ cảnh báo, một số trường hợp có thể diễn biến nặng với các biến chứng nguy hiểm như viêm não, viêm màng não, viêm cơ tim, phù phổi cấp, suy tim, thậm chí tử vong.

Theo bác sĩ, tay chân miệng hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu, việc điều trị chủ yếu là kiểm soát triệu chứng và nâng cao thể trạng cho trẻ. Vì vậy, phụ huynh cần theo dõi sát sao trong suốt quá trình trẻ mắc bệnh để kịp thời phát hiện dấu hiệu bất thường.

"Ngay khi trẻ có các biểu hiện như sốt cao trên 39 độ, thở nhanh hoặc khó thở, nôn nhiều, mệt lả, đi loạng choạng, da tái, nổi vân tím, co giật hoặc hôn mê, cần đưa đến cơ sở y tế ngay lập tức", BS.Thân khuyến cáo.

Để phòng bệnh, các chuyên gia nhấn mạnh việc giữ vệ sinh cá nhân và môi trường sống là yếu tố then chốt. Phụ huynh cần rửa tay thường xuyên bằng xà phòng cho cả người lớn và trẻ nhỏ, đặc biệt trước khi chế biến thức ăn, cho trẻ ăn, sau khi thay tã hoặc đi vệ sinh.

Bên cạnh đó, cần đảm bảo ăn chín, uống chín; không cho trẻ mút tay, ngậm đồ chơi hay dùng chung vật dụng cá nhân chưa được khử trùng. 

Các bề mặt tiếp xúc thường xuyên như đồ chơi, bàn ghế, tay nắm cửa cũng cần được lau dọn định kỳ.

Đáng chú ý, việc cách ly trẻ mắc bệnh là nguyên tắc quan trọng nhưng thường bị bỏ qua. "Nhiều phụ huynh vì công việc vẫn đưa trẻ đến lớp dù đã có dấu hiệu bệnh, vô tình khiến dịch lây lan nhanh hơn", BS.Thân nhấn mạnh.

Trong bối cảnh thời tiết chuyển mùa, ngành y tế khuyến cáo phụ huynh không nên chủ quan, cần theo dõi sát tình trạng sức khỏe của trẻ và chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh để tránh những hệ lụy đáng tiếc.