Từ năm 2026, mức hưởng lương hưu hằng tháng được tính theo Điều 66 Luật BHXH 2024, với điểm mới đáng chú ý là rút ngắn thời gian đóng tối thiểu xuống còn 15 năm.
Chỉ cần 15 năm đóng BHXH để hưởng lương hưu
Theo đó, người lao động chỉ cần đủ tuổi nghỉ hưu và có từ 15 năm đóng BHXH trở lên đã có thể nhận lương hưu hằng tháng, thay vì phải đủ 20 năm như trước đây, tuy nhiên mức hưởng cụ thể vẫn phụ thuộc vào thời gian đóng và mức bình quân tiền lương.
Với lao động nữ, 15 năm đóng BHXH được tính bằng 45% mức bình quân tiền lương, sau đó mỗi năm đóng thêm được cộng 2%, mức tối đa không quá 75%, tương ứng khoảng 30 năm đóng BHXH.
Trong khi đó, lao động nam được chia thành hai trường hợp: Nếu đóng từ đủ 20 năm trở lên thì 20 năm tương ứng 45%, mỗi năm thêm được cộng 2%, tối đa 75%; còn nếu chỉ đóng từ 15 đến dưới 20 năm thì 15 năm tương ứng 40% và mỗi năm thêm chỉ được cộng 1%, nhằm bảo đảm quyền lợi cho nhóm chưa đủ 20 năm nhưng đã đến tuổi nghỉ hưu.
Đáng chú ý, người lao động nghỉ hưu sớm vẫn được hưởng chế độ hưu trí nhưng sẽ bị giảm trừ mức hưởng. Theo Khoản 3 Điều 66 Luật BHXH, mức lương hưu hằng tháng của người nghỉ hưu sớm được tính theo công thức chung, sau đó áp dụng giảm trừ như sau: Cứ mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi quy định thì giảm 2% mức hưởng lương hưu; trường hợp thời gian nghỉ hưu trước tuổi dưới 6 tháng thì không giảm tỉ lệ hưởng; từ đủ 6 tháng đến dưới 12 tháng thì giảm 1%.
Người lao động tìm hiểu thông tin về BHXH. Ảnh: BHXH TP Hải Phòng
Cụ thể, mỗi năm nghỉ trước tuổi quy định sẽ bị trừ 2% lương hưu; nếu nghỉ sớm dưới 6 tháng thì không bị trừ, còn từ đủ 6 tháng đến dưới 12 tháng sẽ bị trừ 1%.
Như vậy, nếu nghỉ hưu sớm 10 năm, mức lương hưu có thể bị giảm tới 20%. Ví dụ, một người đáng lẽ được hưởng 60% mức bình quân tiền lương thì sau khi trừ sẽ chỉ còn khoảng 40%.
Quy định này nhằm bảo đảm sự công bằng giữa người nghỉ hưu đúng tuổi và người nghỉ hưu sớm, đồng thời khuyến khích người lao động kéo dài thời gian làm việc, đóng BHXH để nâng cao mức hưởng lương hưu khi về già.