2 “đại gia” tin đồn trong vụ mua cổ phần Techcombank tới 2 tỷ USD có gì đặc biệt?

Cả hai đều là những định chế tài chính lớn, đã hiện diện tại Việt Nam nhiều năm.

Tuần trước, Reuters đưa tin BNP Paribas của Pháp và KB Kookmin Bank của Hàn Quốc đang tiến hành các cuộc đàm phán riêng để mua ít nhất 15% cổ phần của Techcombank, với tư cách nhà đầu tư chiến lược. Thương vụ có thể trị giá khoảng 2 tỷ USD.

Tuy nhiên ngay sau đó, BNP Paribas cho biết họ không có kế hoạch mua cổ phần Techcombank. KB Kookmin Bank cũng cho biết, Techcombank chỉ là một trong số hàng chục ứng viên đang được xem xét và 2 bên chưa ở giai đoạn đàm phán hay thảo luận cụ thể về việc mua lại.

BNP Paribas: Tập đoàn tài chính - ngân hàng gần 2.800 tỷ euro

BNP Paribas là một trong những tập đoàn tài chính lớn nhất châu Âu, hoạt động tại 64 quốc gia với gần 178.000 nhân viên. Tập đoàn được thành lập năm 2000 sau khi BNP sáp nhập với Paribas, nhưng các tổ chức tiền thân có lịch sử khoảng 200 năm.

Cuối năm 2025, BNP Paribas của Pháp có tổng tài sản 2.793 tỷ euro, doanh thu 51,22 tỷ euro và lợi nhuận ròng thuộc cổ đông 12,23 tỷ euro.

Tập đoàn hoạt động trong nhiều lĩnh vực, gồm ngân hàng thương mại, ngân hàng đầu tư, thị trường vốn, quản lý tài sản, bảo hiểm và tài chính tiêu dùng. Trong đó, khối Corporate & Institutional Banking là một trong những mảng chủ lực.

BNP Paribas hiện diện tại Việt Nam từ năm 1989, có chi nhánh tại Hà Nội và TP.HCM. Ngân hàng chủ yếu cung cấp dịch vụ cho doanh nghiệp và tổ chức, như tài trợ thương mại, quản lý dòng tiền, ngoại hối, tài trợ dự án và thị trường vốn.

Trong quá khứ, BNP Paribas từng thực hiện những thương vụ hàng tỷ euro. Tập đoàn Pháp đã nhiều lần sử dụng các thương vụ mua bán, sáp nhập để mở rộng quy mô tại châu Âu, Mỹ và củng cố các mảng kinh doanh ngoài ngân hàng truyền thống.

Một trong những thương vụ lớn nhất gần đây là việc BNP Paribas mua AXA Investment Managers - AXA IM, công ty quản lý tài sản của tập đoàn bảo hiểm AXA.

Thương vụ được công bố vào tháng 8/2024 và hoàn tất ngày 1/7/2025. BNP Paribas bỏ ra 5,1 tỷ euro để mua AXA IM. Cùng với một giao dịch liên quan đến nền tảng Select trị giá 300 triệu euro, tổng giá trị các giao dịch mà AXA công bố lên tới 5,4 tỷ euro.

Trước khi được mua lại, AXA IM quản lý khoảng 850 tỷ euro tài sản. Khi hợp nhất AXA IM với các nền tảng quản lý tài sản sẵn có của Chiến lược của BNP Paribas không chỉ tập trung vào tăng quy mô ngân hàng mà còn đẩy mạnh quản lý tài sản, tiền của khách hàng giàu, tài sản tư nhân và các nguồn thu phí.

Đây cũng là điểm đáng chú ý khi đặt cạnh Techcombank - ngân hàng đang phát triển mạnh mảng wealth management và có hệ sinh thái liên quan đến Techcom Securities.

Trước AXA IM, một thương vụ có ảnh hưởng đặc biệt lớn đến quy mô BNP Paribas là việc thâu tóm phần lớn Fortis Bank giữa cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2009.

Tháng 5/2009, BNP Paribas tiếp nhận 54,55% Fortis Bank từ công ty đầu tư của Chính phủ Bỉ, sau đó nâng tỷ lệ kiểm soát lên gần 75%. Tập đoàn đồng thời giành quyền kiểm soát BGL tại Luxembourg.

Sau thương vụ, BNP Paribas trở thành ngân hàng số 1 Eurozone xét theo tiền gửi, với khoảng 540 tỷ euro tiền gửi khách hàng và bốn thị trường nội địa trọng điểm gồm Pháp, Bỉ, Italy và Luxembourg.

Đến năm 2025, BNP Paribas tiếp tục hoàn tất mua hoạt động ngân hàng tư nhân của HSBC tại Đức, cho thấy tập đoàn vẫn liên tục sử dụng M&A để gia tăng thị phần trong nhóm khách hàng giàu và quản lý tài sản.

KB Kookmin Bank: ngân hàng chủ lực của KB Financial Group

KB Kookmin Bank là ngân hàng thương mại thuộc sở hữu 100% của KB Financial Group, một trong những tập đoàn tài chính lớn nhất Hàn Quốc. Hệ sinh thái KB còn bao gồm chứng khoán, bảo hiểm, thẻ tín dụng, quản lý tài sản và tài chính tiêu dùng.

Kookmin Bank có nguồn gốc từ năm 1963, ngân hàng hiện nay được hình thành sau thương vụ hợp nhất giữa Kookmin Bank và Housing & Commercial Bank năm 2001, trong khi KB Financial Group được thành lập năm 2008.

Cuối năm 2025, KB Kookmin Bank có tổng tài sản khoảng 584.935 tỷ won và lợi nhuận thuộc cổ đông kiểm soát khoảng 3.862 tỷ won. Cùng thời điểm, KB Financial Group có tổng tài sản khoảng 797.900 tỷ won, lợi nhuận ròng đạt khoảng 5.843 tỷ won.

Kookmin Bank là nguồn lợi nhuận lớn nhất của KB Financial Group, đóng góp khoảng hai phần ba lợi nhuận tập đoàn trong năm 2025.

Ở quê nhà, KB Financial cũng từng thực hiện một thương vụ có giá trị gần tương đương khoản tiền đang được đề cập cho Techcombank.

Năm 2020, KB Financial Group mua 100% Prudential Life Insurance Company of Korea từ Prudential Financial của Mỹ.
Giá mua được công bố khoảng 2.265 tỷ won, tương đương khoảng 1,9 tỷ USD vào thời điểm ký thỏa thuận.

Trước đó, năm 2016, KB Financial cũng bỏ khoảng 1.200 tỷ won để mua 22,6% Hyundai Securities, sau đó tăng sở hữu và thực hiện hoán đổi cổ phiếu để mua toàn bộ phần còn lại. Hyundai Securities cuối cùng được hợp nhất với KB Investment & Securities để hình thành KB Securities ngày nay.

Tại Việt Nam,
Kookmin Bank mở chi nhánh TP.HCM năm 2011 và chi nhánh Hà Nội năm 2019. KB Securities gia nhập thị trường năm 2017 thông qua việc mua lại Công ty Chứng khoán Hàng Hải, sau đó đổi tên thành KB Securities Vietnam - KBSV.

Sau thương vụ, KB không dừng ở việc đổi tên mà tiếp tục tăng vốn cho KBSV. Riêng năm 2018, công ty được bổ sung khoảng 70 tỷ won vốn, với mục tiêu xây dựng KBSV thành một công ty chứng khoán toàn diện và một đầu mối của KB tại các thị trường mới nổi Đông Nam Á. Tính đến tháng 6/2026, KB Securities sở hữu khoảng 99,81% KBSV.

Năm 2020, KB Securities tiếp tục thành lập KB FINA tại Việt Nam để phát triển nền tảng tài chính số. Công ty sau đó triển khai ứng dụng, kết nối mở tài khoản chứng khoán và được KB giới thiệu là doanh nghiệp phi ngân hàng đầu tiên tại Việt Nam được cấp phép phân phối chứng chỉ quỹ của bên thứ ba.

Chiến lược dùng M&A để mở rộng tại Đông Nam Á

Campuchia là ví dụ điển hình nhất. Cuối năm 2019, KB Kookmin Bank quyết định mua 70% PRASAC Microfinance Institution, khi đó là tổ chức nhận tiền gửi vi mô lớn nhất Campuchia, với giá 603 triệu USD. Giao dịch hoàn tất vào tháng 4/2020.

Không chỉ Campuchia, KB còn đặt cược lớn vào Indonesia.

Năm 2018, KB bắt đầu đầu tư vào Bank Bukopin, một ngân hàng lâu đời tại Indonesia. Đến tháng 8/2020, KB Kookmin Bank tăng tỷ lệ sở hữu và giành quyền kiểm soát ngân hàng này. KB sau đó tiếp tục bơm vốn, tái cơ cấu và đổi thương hiệu thành Bank KB Bukopin, rồi KB Bank.

Tính đến giữa năm 2026, riêng KB Kookmin Bank sở hữu khoảng 66,88% PT Bank KB Indonesia, chưa kể phần vốn nhỏ do các công ty khác trong hệ sinh thái KB nắm giữ.