Ở tuổi 48, tôi từng nghĩ cuộc đời mình gần như đã "đóng khung". Một công việc văn phòng ổn định, hai con đang tuổi ăn học, chồng làm tự do thu nhập bấp bênh. Tôi không giàu, nhưng ít nhất vẫn có đồng lương đều mỗi tháng để xoay xở cuộc sống.
Cho đến một buổi chiều cuối năm ngoái, công ty thông báo cắt giảm nhân sự.
Tôi nằm trong danh sách nghỉ việc.
Cảm giác lúc đó thật sự rất khó diễn tả. Không phải chỉ là mất thu nhập, mà là cảm giác mình bị "gạt ra ngoài". 48 tuổi, xin việc mới gần như không ai muốn nhận. Những vị trí phù hợp thì ưu tiên người trẻ, nhanh nhẹn, biết công nghệ. Còn những việc chân tay quá nặng, tôi lại không đủ sức theo lâu dài.
Có những ngày tôi ngồi hàng giờ trước điện thoại, đọc tin tuyển dụng rồi lặng lẽ tắt đi.
Tôi từng nghĩ: "Hay là mình đã hết cơ hội thật rồi?"
Nhưng rồi, chính giai đoạn khó khăn đó lại khiến tôi nhận ra một điều: Người trung niên không hề vô dụng như chúng ta vẫn tự ti nghĩ. Chỉ là mình phải chấp nhận bắt đầu theo cách khác.
Sau gần một năm xoay xở, thử việc này việc kia, tôi nhận ra có nhiều công việc rất phù hợp với phụ nữ tuổi 45–50: Không quá nặng nhọc, thu nhập ổn nếu chăm chỉ, quan trọng là linh hoạt và không bị áp lực tuổi tác quá lớn.
Dưới đây là 5 công việc tôi từng thử hoặc chứng kiến nhiều người cùng tuổi làm rất ổn.
Nấu ăn tại nhà: Công việc khiến tôi bất ngờ vì có khách đều
Ban đầu tôi chỉ nhận nấu giúp cho một gia đình gần khu chung cư. Họ cần người nấu bữa tối vì cả hai vợ chồng đều đi làm muộn.
Một buổi tôi nấu khoảng 2 tiếng, gồm đi chợ, nấu ăn và dọn dẹp cơ bản.
Lúc đầu tôi nghĩ công việc này chỉ kiếm thêm vài trăm nghìn cho vui, nhưng không ngờ khách giới thiệu khách. Có tuần tôi nhận 5–6 buổi.
Điều thú vị là nhiều gia đình trẻ bây giờ không thiếu tiền, họ chỉ thiếu thời gian. Trong khi phụ nữ tuổi trung niên như tôi lại có kinh nghiệm nấu ăn, biết cân bằng bữa cơm gia đình và khá kỹ tính trong chuyện bếp núc.
Thu nhập không phải quá lớn ngay lập tức, nhưng nếu làm đều, mỗi tháng kiếm thêm vài triệu đến hơn chục triệu là có thật.
Quan trọng hơn, tôi thấy mình vẫn có ích.
Làm giúp việc theo giờ: Nghề nhiều người ngại nhưng thực tế dễ kiếm tiền
Tôi từng rất ngại khi nhắc đến công việc giúp việc. Trong đầu tôi khi đó vẫn có cảm giác "mình từng làm văn phòng".
Nhưng rồi áp lực tiền bạc khiến tôi hiểu: Công việc chân chính nào cũng đáng tôn trọng.
Một chị bạn hơn tôi 2 tuổi hiện làm giúp việc theo giờ cho 3 gia đình cố định. Chị chỉ nhận lau dọn, nấu ăn và trông trẻ vài tiếng buổi chiều.
Thu nhập mỗi tháng khoảng 12–15 triệu đồng.
Điều khiến tôi bất ngờ là nhiều gia đình lại thích thuê phụ nữ trung niên hơn người trẻ. Họ cảm thấy yên tâm vì mình cẩn thận, có kinh nghiệm chăm nhà và cư xử chừng mực.
Đôi khi, thứ người trung niên có không phải sức trẻ, mà là sự đáng tin.
Bán đồ ăn sáng: Vất vả sớm nhưng tiền về đều
Khu tôi sống có một cô khoảng 50 tuổi bán bánh mì và xôi trước cổng trường học.
Cô bắt đầu từ một xe nhỏ, vốn chưa tới 20 triệu đồng. Bây giờ mỗi sáng bán vài trăm suất là chuyện bình thường.
Tôi từng hỏi: "Có mệt không cô?"
Cô cười: "Mệt chứ, nhưng còn hơn ngồi nhà lo nghĩ."
Đúng là nghề bán đồ ăn sáng phải dậy sớm, nhưng đổi lại dòng tiền về rất nhanh. Nếu đồ ăn ổn, sạch sẽ và giữ được khách quen, đây là công việc có thể tạo thu nhập khá tốt cho người trung niên.
Đặc biệt, phụ nữ tuổi này thường có lợi thế về nấu nướng và sự kỹ tính trong chế biến.
Nhận chăm sóc người già hoặc trẻ nhỏ
Nhiều gia đình hiện nay rất cần người hỗ trợ chăm ông bà hoặc đón trẻ sau giờ học.
Một người quen của tôi nhận đưa đón hai bé tiểu học vào buổi chiều, kèm nấu bữa tối đơn giản cho gia đình. Mỗi tháng chị nhận khoảng 8 triệu đồng nhưng công việc khá nhẹ.
Ngoài ra, nhu cầu chăm sóc người lớn tuổi hiện cũng tăng lên nhanh chóng ở các thành phố lớn.
Không phải ai cũng cần điều dưỡng chuyên nghiệp. Nhiều gia đình chỉ cần một người biết trò chuyện, hỗ trợ sinh hoạt cơ bản và đủ kiên nhẫn.
Đó lại là điểm mạnh của phụ nữ trung niên.
Bán hàng online nhỏ: Không cần nổi tiếng vẫn có khách
Tôi từng nghĩ bán hàng online là sân chơi của người trẻ.
Nhưng rồi tôi thấy nhiều phụ nữ trung niên bán rất tốt các mặt hàng như đồ ăn nhà làm, đặc sản quê, quần áo mặc ở nhà, đồ gia dụng hoặc cây cảnh nhỏ.
Khách hàng cùng độ tuổi thường tin người "thật việc thật" hơn những livestream quá ồn ào.
Một chị trong nhóm cư dân chỗ tôi chỉ bán nem chua và chả tự làm qua Facebook cá nhân. Mỗi ngày chị chốt vài chục đơn quen, đủ để có thu nhập ổn định mà không cần thuê mặt bằng.
Tôi nhận ra ở tuổi này, thứ mình có không phải là độ viral, mà là sự tin cậy.
Sau cùng, điều khó nhất không phải kiếm tiền - mà là vượt qua tự ái
Khoảng thời gian thất nghiệp, tôi từng buồn nhất không phải vì thiếu tiền.
Mà vì cảm giác mình "tụt lại".
Tôi sợ gặp người quen. Sợ bị hỏi đang làm gì. Sợ phải nói rằng mình đi nấu ăn thuê hay nhận dọn nhà theo giờ.
Nhưng rồi tôi hiểu ra: Tuổi trung niên không đáng sợ bằng việc mất khả năng tự nuôi mình.
Nhiều phụ nữ sau tuổi 45 vẫn còn rất khỏe, rất tháo vát và đủ kinh nghiệm để bắt đầu một công việc mới. Chỉ là chúng ta phải bỏ bớt suy nghĩ "việc này có hợp với mình không", thay bằng câu hỏi thực tế hơn:
"Việc này có giúp mình sống chủ động hơn không?"
Và đôi khi, chỉ cần vượt qua được sự ngại ngùng ban đầu, cuộc sống sẽ mở ra một hướng khác hoàn toàn.