Ngày 19/6, Trung ương Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam phối hợp với Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Bắc Ninh tổ chức Vòng đối thoại địa phương Diễn đàn Kinh tế tư nhân Việt Nam 2026 (VPSF 2026) – Phiên đối thoại tỉnh Bắc Ninh.
Phát biểu khai mạc Phiên đối thoại, ông Đặng Hồng Anh, Chủ tịch Hội DNT Việt Nam nhấn mạnh, tinh thần của VPSF năm nay không chỉ dừng ở việc tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, mà hướng tới một cách tiếp cận mới: từ “phản ánh vướng mắc” sang “đồng kiến tạo chính sách”; từ kiến nghị chung chung sang đề xuất giải pháp có địa chỉ, có tính khả thi và có thể triển khai.
Đối với Bắc Ninh, doanh nghiệp tư nhân địa phương phải tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị sản xuất, dịch vụ công nghiệp và hệ sinh thái FDI.
Theo ông Đặng Hồng Anh, Bắc Ninh đang đứng trước ba chuyển dịch lớn: từ thu hút FDI mạnh sang liên kết FDI sâu hơn; từ công nghiệp quy mô lớn sang công nghiệp có giá trị gia tăng cao hơn; và từ tháo gỡ khó khăn sang nâng chuẩn doanh nghiệp.
Ông Hồng Anh cho rằng, vấn đề đặt ra hôm nay không còn là thu hút FDI bằng mọi giá mà là thu hút có chọn lọc, sử dụng hiệu quả, tạo liên kết thực chất giữa doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp trong nước. "FDI không chỉ mang về vốn, nhà máy, việc làm và kim ngạch xuất khẩu. FDI phải trở thành lực kéo về công nghệ, quản trị, tiêu chuẩn, thị trường và năng lực cạnh tranh."
Các tham luận tại Diễn đàn nhấn mạnh yêu cầu cấp thiết phải nâng cao năng lực nội tại của doanh nghiệp thông qua minh bạch tài chính, chuẩn hóa quản trị, nâng cao năng lực vận hành, ứng dụng công nghệ và tăng cường liên kết chuỗi.
Đồng thời, nhiều ý kiến đề xuất cần tiếp tục đẩy mạnh cải cách thể chế ở cấp địa phương theo hướng giảm chi phí tuân thủ, số hóa thủ tục hành chính, minh bạch quy trình và rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ nhằm tạo môi trường đầu tư kinh doanh thuận lợi hơn cho doanh nghiệp phát triển.
Theo Tiến sĩ Cấn Văn Lực, Thành viên Hội đồng tư vấn chính sách tài chính, tiền tệ quốc gia, qua phân tích bối cảnh kinh tế thế giới và Việt Nam, cần nhấn mạnh ba yêu cầu lớn đối với kinh tế Việt Nam và các địa phương công nghiệp như Bắc Ninh: nâng năng suất lao động, phát triển kinh tế số và tăng năng lực nội địa của doanh nghiệp Việt Nam.
“Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng cao, ba khu vực kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và kinh tế FDI cần được nhìn nhận như “kiềng ba chân”, đồng hành, đồng bộ và cùng phát triển. Với Bắc Ninh, vấn đề cấp thiết là phải tăng khả năng kết nối giữa khu vực FDI với doanh nghiệp trong nước, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh nâng cấp năng lực quản trị, tài chính, nhân lực và công nghệ”, Tiến sĩ Cấn Văn Lực bày tỏ quan điểm.
Ông Đặng Đình Chính, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần FMP Holding, chia sẻ từ thực tiễn doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng của Samsung, cho rằng khoảng cách giữa doanh nghiệp nội địa và doanh nghiệp FDI vẫn còn lớn, nhất là về tiêu chuẩn chất lượng, nhân lực, quản trị và năng lực đáp ứng đơn hàng. Từ kinh nghiệm thực tiễn, ông kiến nghị xây dựng chương trình phát triển nhà cung ứng nội địa cấp tỉnh, hình thành nền tảng số kết nối doanh nghiệp nội địa với doanh nghiệp FDI, đồng thời đầu tư mạnh hơn vào đào tạo nghề gắn với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp.
Tại phiên đối thoại, lãnh đạo tỉnh Bắc Ninh thẳng thắn nhìn nhận, dù địa phương có quy mô FDI lớn, khu vực kinh tế tư nhân vẫn còn dư địa phát triển rất lớn. Tỷ lệ doanh nghiệp tư nhân tham gia cung ứng cho doanh nghiệp FDI còn thấp, trong khi quy mô hộ kinh doanh phi nông nghiệp lớn, cho thấy tiềm năng chuyển đổi hộ kinh doanh lên doanh nghiệp còn rộng mở.
Góp ý tại Diễn đàn, TS Cấn Văn Lực đề xuất Bắc Ninh cần đưa yêu cầu kết nối với doanh nghiệp trong nước thành một tiêu chí trong quá trình thu hút, cấp phép và giám sát doanh nghiệp FDI. Đồng thời, tỉnh cần tổ chức các diễn đàn có sự tham gia thực chất của cả doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước, xây dựng cơ sở dữ liệu doanh nghiệp, nền tảng số kết nối cung – cầu và đặt hàng cụ thể cho doanh nghiệp Việt Nam giải quyết những nhu cầu thực tế của khu vực FDI.
Ông Phan Đức Hiếu, Ủy viên hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội nhấn mạnh, cải cách thể chế đang đi theo hướng giảm thủ tục, bỏ điều kiện kinh doanh không cần thiết, tạo thuận lợi hơn cho sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, cùng với cải cách, áp lực cạnh tranh và đào thải đối với doanh nghiệp cũng lớn hơn. Vì vậy, doanh nghiệp phải tự nâng cao năng lực, trong khi chính quyền cần cân bằng giữa thu hút đầu tư mới và chăm sóc doanh nghiệp đang hoạt động.
Theo ông Phan Đức Hiếu, Bắc Ninh cần nghiên cứu cơ chế xử lý vướng mắc cho doanh nghiệp theo hướng có đầu mối chuyên môn, đủ năng lực và thẩm quyền; đồng thời phát huy vai trò của hiệp hội doanh nghiệp trong nâng chuẩn hội viên, phản biện chính sách và kết nối doanh nghiệp FDI vào hệ sinh thái hiệp hội.
Diễn đàn thống nhất nhận định: Bắc Ninh tiếp tục khẳng định vị thế là trung tâm công nghiệp, thu hút FDI và xuất khẩu hàng đầu cả nước. Tuy nhiên, yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới không chỉ là mở rộng quy mô đầu tư, sản xuất, mà phải chuyển mạnh sang nâng cao chất lượng tăng trưởng, giá trị gia tăng nội địa, năng suất lao động và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp tư nhân.
Từ các tham luận, trao đổi và góp ý của chuyên gia, Diễn đàn nhận diện ba chuyển dịch chiến lược đối với Bắc Ninh trong giai đoạn tới, gồm:
Thứ nhất, chuyển từ thu hút FDI mạnh sang liên kết FDI sâu hơn, để doanh nghiệp tư nhân trong nước có thể tham gia thực chất hơn vào chuỗi cung ứng.
Thứ hai, chuyển từ công nghiệp quy mô lớn sang công nghiệp có giá trị gia tăng cao hơn, thông qua logistics, dịch vụ kỹ thuật, tự động hóa, dữ liệu công nghiệp, năng lượng xanh và các tiêu chuẩn ESG.
Thứ ba, chuyển từ tháo gỡ khó khăn đơn lẻ sang nâng chuẩn doanh nghiệp, nhất là về quản trị, tài chính, chất lượng, công nghệ, nhân lực và khả năng đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế.
Diễn đàn cũng chỉ ra các nhóm điểm nghẽn cần tiếp tục tháo gỡ, gồm: thủ tục hành chính liên quan đến đầu tư, đất đai, xây dựng, môi trường, phòng cháy chữa cháy, hạ tầng; khả năng tiếp cận vốn trung và dài hạn; năng lực quản trị, minh bạch tài chính, quản trị dữ liệu, đội ngũ kế cận; mức độ liên kết giữa doanh nghiệp tư nhân với doanh nghiệp FDI trong chuỗi cung ứng toàn cầu.