Trong kỳ nghỉ lễ vừa qua, thay vì chen chúc tại các điểm du lịch đông đúc, vô số người đam mê ẩm thực đã đổ xô về chợ đầu mối trái cây Tăng Xà ở Quảng Châu (Trung Quốc) để tận hưởng một "lễ hội sầu riêng" đúng nghĩa. Hình ảnh ấn tượng nhất phải kể đến một người phụ nữ mang theo cả chiếc vali du lịch cỡ lớn chỉ để đựng sầu riêng. Chị cho biết mình đã mua tổng cộng khoảng 14kg sầu riêng vàng óng (tương đương 28 cân Trung Quốc) với tổng chi phí chỉ hơn 300 Nhân dân tệ, tức là khoảng 1.050.000 VNĐ. Tính ra, mỗi ký sầu riêng chỉ có giá khoảng 77.000 VNĐ, một mức giá rẻ đến ngỡ ngàng đối với loại quả được mệnh danh là "vua trái cây" này.
Săn sầu riêng tại các chợ đầu mối đang là một trào lưu sau khi cư dân mạng biết được mức giá siêu rẻ của loại trái cây này
Sự xuất hiện của những mức giá siêu rẻ đã khiến khu chợ trở nên sôi động hơn bao giờ hết. Các tiểu thương làm việc không ngơi tay để phục vụ dòng người tấp nập. Một chủ sạp phấn khởi chia sẻ rằng doanh thu của bà đã tăng gấp đôi so với ngày thường, bán ra hơn 300 thùng sầu riêng lớn, nhẩm tính khối lượng tiêu thụ lên tới 4,5 tấn chỉ trong vỏn vẹn một ngày. Dọc theo khu chợ, mức giá phổ biến dao động từ 126.000 đến 182.000 VNĐ/kg (khoảng 18-26 NDT/nửa ký), cá biệt có những quầy khuyến mãi sốc chỉ khoảng 96.000 VNĐ/kg. Nhiều sinh viên lặn lội từ các tỉnh xa đến cũng không giấu được sự thích thú, bởi mức giá này rẻ hơn rất nhiều so với những khay sầu riêng đắt đỏ bán lẻ trong siêu thị.
Một góc bán sầu riêng tại chợ đầu mối hoa quả ở Quảng Châu
Theo trang 163, mức giá rẻ đến khó tin này không phải là ngẫu nhiên mà đến từ sự kết hợp của nhiều yếu tố thuận lợi trên thị trường. Đầu tiên phải kể đến yếu tố thời tiết lý tưởng tại các vùng trồng sầu riêng trọng điểm như Thái Lan và Việt Nam, giúp sản lượng thu hoạch tăng vọt, tạo ra một cú sốc về nguồn cung. Khi lượng hàng đổ về quá lớn trong thời gian ngắn, giá cả đương nhiên phải hạ nhiệt. Thêm vào đó, sự gia nhập mạnh mẽ của sầu riêng Việt Nam nhờ lợi thế vận chuyển đường bộ nhanh chóng đã phá vỡ thế độc quyền của hàng Thái Lan, tạo ra sự cạnh tranh khốc liệt mang lại lợi ích trực tiếp cho người tiêu dùng.
Bên cạnh đó, việc nâng cấp hệ thống logistics cũng góp phần quan trọng kéo giảm giá thành. Các chuyến tàu hàng lạnh quốc tế hoạt động hết công suất đã giúp tỷ lệ trái cây hư hỏng giảm từ 15% xuống chỉ còn dưới 3%, đồng thời cắt giảm tới 60% chi phí vận chuyển. Hàng loạt container sầu riêng hiện nay chỉ mất vài ngày để cập cảng và được thông quan siêu tốc, đưa thẳng ra chợ đầu mối phục vụ khách hàng với độ tươi ngon nhất.
Tại Trung Quốc, sầu riêng trước đây luôn là một trong những loại hoa quả cao cấp với mức giá hàng trăm nhân dân tệ/ kg
Đứng trước vô vàn lựa chọn với mức giá rẻ như cho, người tiêu dùng Trung Quốc cũng truyền tai nhau những bí quyết để chọn được trái sầu riêng hoàn hảo. Thay vì mua theo cảm tính, những người sành ăn thường dùng tay bóp nhẹ hai gai liền kề nhau; nếu gai dễ dàng chạm vào nhau chứng tỏ quả đã chín và sẵn sàng để thưởng thức. Về hình dáng, những quả có hình bầu dục, thân phình to và phần rốn hơi lồi thường ẩn chứa những múi sầu riêng dày thịt, đặc ruột. Bạn cũng nên ưu tiên những quả có lớp vỏ ngả vàng bóng bẩy và tỏa ra hương thơm đặc trưng, tuyệt đối tránh những quả có mùi cồn lên men vì đó là dấu hiệu của sầu riêng đã chín nhũn, sắp hỏng.
Mặc dù sầu riêng hiện đang rất rẻ và ngon, nhưng các chuyên gia dinh dưỡng vẫn khuyến cáo người tiêu dùng không nên vì thế mà ăn uống vô độ. Trong Đông y, sầu riêng có tính nóng, ăn nhiều rất dễ gây nhiệt miệng và nóng trong người. Hàm lượng calo và đường trong loại quả này cũng rất cao, do đó khẩu phần hợp lý nhất chỉ nên dừng lại ở mức 100 gram mỗi ngày. Những người đang muốn giảm cân hoặc có tiền sử tiểu đường, mỡ máu cần đặc biệt kiểm soát lượng ăn.
Hơn nữa, tuyệt đối không nên kết hợp sầu riêng với bia rượu hoặc hải sản như cua, vì sự xung khắc của các thực phẩm này có thể gây ra những rối loạn tiêu hóa nghiêm trọng. Đối với những tín đồ mua số lượng lớn nhưng không ăn hết, cách bảo quản tốt nhất là tách lấy thịt, bọc kín và cất vào ngăn đá để tạo thành món kem sầu riêng mát lạnh, hấp dẫn.