Căn bếp nhỏ nơi xứ người
Mười năm định cư tại Mỹ, chị Thu Huyền (SN 1989, quê Phú Thọ) vẫn giữ thói quen đếm ngược từng ngày mỗi khi Tết đến. Sống ở bang California- nơi có cộng đồng người Việt khá đông chị không quá lạc lõng. Thế nhưng, càng gần giao thừa, nỗi nhớ nhà lại càng rõ rệt. "Những ngày này em nhớ quê lắm", chị Huyền chia sẻ.
Chị Huyền bên gia đình ngày Tết
Ở California, người Việt vẫn tổ chức Tết khá rộn ràng. Chợ bày bán bánh chưng, giò chả, câu đối đỏ. Cuối năm, bà con rủ nhau đi lễ chùa cầu bình an. Những buổi múa lân, múa rồng làm không khí thêm náo nhiệt. "Có cả mùi pháo thoang thoảng nữa, tự nhiên nhớ Tết hồi nhỏ nhiều lắm", chị kể.
Nhưng giữa sự rộn ràng ấy, chị vẫn cảm nhận một khoảng trống. Không có căn nhà cũ ở Phú Thọ, không có bố mẹ tất bật dọn dẹp, không có tiếng hàng xóm chúc Tết ngoài ngõ.
CHị Huyền và cộng đồng người Việt tại Mỹ đón tết
Vì nhớ nhà, chị Huyền tự tạo cho mình một cái Tết đúng nghĩa. Năm nào chị cũng gói giò, nấu bánh chưng, ninh canh măng, làm thịt đông. Chị bảo, chỉ khi tay chân bận rộn với những món ăn quen thuộc, chị mới thấy lòng mình dịu lại.
Giữa căn bếp nhỏ ở Mỹ, mùi nếp mới, mùi nước mắm, mùi tiêu thơm bỗng trở thành sợi dây nối chị với quê hương. Nồi bánh chưng không chỉ để ăn, mà để giữ lại cảm giác Tết.
Bé Nhã An (con gái chị Huyền) gói bánh chưng.
Bạn bè người Việt trong vùng cũng tụ họp, rủ nhau đến nhà ăn uống, chúc tụng đầu năm... Những phong bao lì xì đỏ vẫn được trao tay. Ở nơi cách quê hương nửa vòng trái đất, phong tục ấy không chỉ mang ý nghĩa may mắn, mà còn là lời nhắc: mình là người Việt.
Những đứa trẻ Cộng đồng người Việt tại Mỹ đi chùa đầu năm
Đặc biệt, chồng chị- anh Michael, người Canada ngày càng hào hứng với Tết Việt. Dù chưa thạo nấu món Việt, anh vẫn kiên nhẫn học từng chút một, phụ vợ sơ chế, nêm nếm và hỏi han cách làm. Những ngày cận Tết, anh chở vợ đi chợ Tết, cùng chọn cành đào, bao lì xì, câu đối đỏ. Có hôm còn hào hứng ngồi đợi vợ thử áo dài, rồi tự tay treo đèn lồng, dán chữ "Phúc" trong nhà.
Chị Huyền tiết lộ bé Nhã An, con gái chị, rất thích gói bánh chưng và ăn bánh chưng. Mỗi dịp Tết, bé háo hức ngồi bên mẹ, cẩn thận xếp từng lớp lá dong, chờ khoảnh khắc được thưởng thức chiếc bánh do chính tay mình góp phần làm nên.
Giữa căn nhà nhỏ ở California, Tết Việt vì thế không chỉ được gìn giữ, mà còn được nâng niu bằng sự tò mò và yêu thương của một người chồng ngoại quốc đang từng ngày học cách thuộc về văn hóa Việt, và bằng cả niềm háo hức hồn nhiên của một đứa trẻ lớn lên giữa hai nền văn hóa.
Tết xa, lòng không xa
Chị Ngô Hồng Thu cùng cộng đồng người Việt tại Nga
Cách quê hương hàng nghìn cây số, tại Nga, chị Ngô Hồng Thu (Hà Nội) thấm thía nỗi Tết xa nhà. Chỉ khi ra nước ngoài công tác, chị mới hiểu vì sao người Việt luôn đau đáu trở về mỗi độ xuân về. May mắn nơi xứ lạnh vẫn có cộng đồng đồng hương đông đủ, cùng gói bánh chưng, sẻ chia để vơi nỗi nhớ.
Chị nhớ mâm cúng ông Công ông Táo, nhớ những ngày tất bật thu xếp công việc để kịp về quê với bố mẹ, cùng sắm Tết, trang hoàng nhà cửa. Nhớ chợ quê rộn ràng tiếng cười xen lẫn câu mặc cả. Nhớ mấy chị em xúng xính áo dài, tay trong tay dạo chợ hoa.
Chị Ngô Hồng Thu
Chồng chị, anh Mạnh Dũng, hiện đang công tác tại Đại sứ quán Việt Nam ở Nga. Mỗi dịp giáp Tết, các phu nhân lại vào sứ quán từ sớm, người rửa lá, đãi gạo, ngâm đỗ, người thái thịt, gói nem, trộn nộm… Không khí rộn ràng như một góc quê nhà. Đúng giao thừa theo giờ Việt Nam, mọi người quây quần nghe Đại sứ Đặng Minh Khôi chúc Tết, mừng tuổi các cháu, cùng xem pháo hoa. Khoảnh khắc ấy bồi hồi đến nghẹn lòng.
Dẫu công nghệ giúp rút ngắn khoảng cách bằng những cuộc gọi video, phút giao thừa vẫn không tránh khỏi bâng khuâng. Bởi với người Việt xa xứ, màn hình có thể nối liền địa lý nhưng không thể thay thế cảm giác ngồi bên mâm cơm gia đình.
Mâm cơm Tết đậm đà hương vị Việt với nem rán, gà luộc… do chị Ngô Hồng Thu tự tay chuẩn bị, gói trọn nỗi nhớ quê nhà trong từng món ăn.
Vì thế, họ càng gìn giữ phong tục, dạy con nói tiếng Việt, biết chúc Tết, biết nhận lì xì bằng hai tay. Tết xa quê luôn đan xen ấm áp và thiếu vắng: ấm vì còn cộng đồng, còn bánh chưng, phong bao đỏ; thiếu vì vắng cái ôm của mẹ, tiếng cười trong ngôi nhà thân thuộc.
Có lẽ chỉ khi đi xa, người ta mới thấm hết giá trị của hai chữ "đoàn viên". Và nồi bánh chưng giữa trời tuyết trắng trở thành biểu tượng thiêng liêng của bản sắc Việt- không phai mờ ở bất cứ nơi đâu.
Lam Anh