Đề phòng ngập, úng, thiếu nước sinh hoạt do ảnh hưởng mưa lớn ở miền Bắc

Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi có công điện hỏa tốc đề nghị các địa phương vùng núi, trung du Bắc Bộ và Quảng Ninh về việc bảo đảm an toàn công trình thủy lợi, đề phòng ngập lụt, úng cho sản xuất nông nghiệp do ảnh hưởng của mưa lớn.

Trước diễn biến mưa lớn được dự báo kéo dài tại khu vực vùng núi, trung du Bắc Bộ và Quảng Ninh, Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) vừa ban hành công điện yêu cầu các địa phương, đơn vị quản lý công trình thủy lợi khẩn trương triển khai các giải pháp bảo đảm an toàn công trình, chủ động phòng, chống ngập lụt, úng cho sản xuất nông nghiệp và bảo đảm nguồn nước sinh hoạt nông thôn.

Cụ thể, theo bản tin lúc 9h ngày 16/7/2026 của Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, từ 16 - 18/7, khu vực vùng núi, trung du Bắc Bộ và Quảng Ninh có mưa vừa, mưa to và dông, lượng mưa phổ biến từ 80 - 150 mm, cục bộ có nơi trên 300 mm; nguy cơ xuất hiện mưa cường suất lớn trên 100 mm trong 3 giờ. Từ ngày 19/7, khu vực vùng núi và trung du Bắc Bộ tiếp tục có mưa, mưa vừa và dông, lượng mưa phổ biến 20 - 40 mm, cục bộ có nơi trên 100 mm.

Đề phòng ngập, úng, thiếu nước sinh hoạt do ảnh hưởng mưa lớn ở miền Bắc - Ảnh 1.

Đề phòng ngập, úng, thiếu nước sinh hoạt do ảnh hưởng mưa lớn.

Để chủ động ứng phó với tình hình mưa lớn, Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi yêu cầu các địa phương và đơn vị theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, mưa lũ; tăng cường kiểm tra, rà soát các công trình thủy lợi trọng điểm, hồ chứa và công trình cấp nước sạch nông thôn có nguy cơ xảy ra sự cố để kịp thời triển khai các phương án bảo đảm an toàn.

Đặc biệt, các đơn vị cần tập trung bảo đảm an toàn đối với các hồ chứa thủy lợi đang thi công, nhất là những hạng mục thi công dưới sâu, công trình ngầm, công trình dẫn dòng; chuẩn bị đầy đủ phương án bảo vệ người, máy móc, thiết bị thi công trước nguy cơ mưa lũ. Đối với các hồ chứa xung yếu, không bảo đảm an toàn, cần xem xét hạn chế hoặc không tích nước.

Công điện cũng yêu cầu các đơn vị tiếp tục thực hiện nghiêm Chỉ thị số 3952/CT-BNNMT ngày 22/4/2026 của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường về tăng cường bảo đảm an toàn công trình đê điều, thủy lợi trong mùa mưa, lũ năm 2026.

Đề phòng ngập, úng, thiếu nước sinh hoạt do ảnh hưởng mưa lớn ở miền Bắc - Ảnh 2.

Các địa phương, đơn vị tổ chức trực ban 24/24 giờ trong thời gian xảy ra mưa, lũ.

Đối với công tác phòng, chống ngập úng, các địa phương cần rà soát, khoanh vùng diện tích cây trồng có nguy cơ bị ngập để xây dựng phương án ứng phó phù hợp với diễn biến mưa và năng lực tiêu úng của hệ thống thủy lợi. Trước khi mưa lớn xảy ra, cần chủ động bơm tiêu nước đệm; khi xuất hiện mưa lớn phải vận hành tối đa năng lực các công trình tiêu úng, đặc biệt tại các vùng trũng thấp nhằm giảm thiểu thiệt hại cho sản xuất.

Đối với các hồ chứa thủy lợi có cửa van điều tiết, Cục yêu cầu tổ chức kiểm tra, vận hành thử toàn bộ thiết bị, rà soát cả nguồn điện chính và nguồn điện dự phòng để bảo đảm luôn trong trạng thái sẵn sàng.

Căn cứ dự báo mưa, các đơn vị cần xây dựng hoặc điều chỉnh kịch bản vận hành hồ chứa nhằm chủ động đón lũ, bảo đảm an toàn công trình và không để xảy ra việc xả lũ bất thường gây mất an toàn cho khu vực hạ du. Việc cảnh báo sớm cho người dân trước khi xả lũ hoặc khi có nguy cơ xảy ra sự cố phải được thực hiện đầy đủ, kịp thời.

Bên cạnh đó, Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi đề nghị các đơn vị cấp nước sạch nông thôn tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn người dân các biện pháp thu gom, dự trữ và xử lý nước trong trường hợp xảy ra sự cố cấp nước; đồng thời khuyến cáo các hộ gia đình chủ động tích trữ nước sạch, sử dụng tiết kiệm và an toàn nhằm bảo đảm nhu cầu sinh hoạt trong thời gian mưa lũ.

Miền Bắc hứng mưa to như trút nước, danh sách các điểm nóng có nguy cơ lũ quét, sạt lở đất

Cục cũng yêu cầu các địa phương, đơn vị tổ chức trực ban 24/24 giờ trong thời gian xảy ra mưa, lũ; bố trí lực lượng thường trực tại các công trình có nguy cơ mất an toàn để kịp thời xử lý các tình huống phát sinh ngay từ giờ đầu, triển khai ứng phó theo phương châm "bốn tại chỗ".

Các đơn vị được yêu cầu thường xuyên báo cáo tình hình an toàn công trình thủy lợi, công trình cấp nước sạch nông thôn, tình trạng thiếu nước sinh hoạt, sự cố công trình và công tác vận hành hệ thống thủy lợi phục vụ phòng, chống ngập lụt, úng về bộ phận thường trực của Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi để theo dõi, chỉ đạo xử lý kịp thời.