Hai nghệ sĩ cùng mang tên Nguyễn Xuân Bắc, cùng được phong danh hiệu NSND và chỉ cách nhau đúng một tuổi. Cả hai hiện đảm nhiệm những cương vị lãnh đạo quan trọng trong lĩnh vực nghệ thuật.
NSND Xuân Bắc - Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn
NSND Xuân Bắc sinh năm 1976, tên đầy đủ Nguyễn Xuân Bắc, trong gia đình không theo nghệ thuật. Vì thế con đường đến với nghệ thuật của NSND Xuân Bắc lại khá đặc biệt.
Trong chương trình Cuộc hẹn cuối tuần, Xuân Bắc từng tiết lộ anh đến với nghề diễn vì may mắn và thích nổi tiếng . "Nhà tôi có 5 anh em, 4 trai và 1 gái. 4 người không theo nghệ thuật, còn tôi theo con đường này là vì nhờ sự may mắn. Hình như nghề đã chọn tôi" , Xuân Bắc tâm sự.
NSND Xuân Bắc thời trẻ.
Năm 18 tuổi anh thi tuyển và đỗ vào 4 trường đại học và chọn theo học trường Đại học Sân khấu Điện ảnh. Sau khi tốt nghiệp vào năm 1998, Xuân Bắc về công tác tại Nhà hát Kịch Việt Nam. Tại đây, anh cùng các nghệ sĩ của Nhà hát xây dựng nhiều vở kịch hay, bám sát thời cuộc, có ý nghĩa nhân văn.
Trong sự nghiệp, NSND Xuân Bắc tham gia nhiều bộ phim như: Ngã ba Đồng Lộc, Chuyện nhà Mộc, Đồng quê xào xạc… Trong đó, vai diễn Núi trong bộ phim Sóng ở đáy sông đưa tên tuổi anh đến gần hơn với khán giả và mở ra một dấu mốc quan trọng trên hành trình nghệ thuật.
Dấu ấn của Xuân Bắc trong lòng khán giả truyền hình không chỉ có vai Núi của Sóng ở đáy sông mà còn có nhân vật Nam Tào trong chương trình Táo quân - Gặp nhau cuối năm của VTV. Nét diễn duyên dáng, dí dỏm và linh hoạt của Xuân Bắc đã tạo nên hình ảnh Nam Tào vừa hài hước, thâm sâu nhưng vẫn rất gần gũi, mộc mạc.
NSND Xuân Bắc ghi dấu với vai Nam Tào trong chương trình Táo quân - Gặp nhau cuối năm.
Không chỉ là diễn viên kịch và truyền hình, Xuân Bắc còn là MC ăn khách với nhiều chương trình truyền hình rất được yêu thích như Đuổi hình bắt chữ, Ơn giời cậu đây rồi!, Vua Tiếng Việt… Ngoài các hoạt động liên quan đến lĩnh vực diễn xuất, MC, NSND Xuân Bắc còn hoạt động rất năng nổ ở các chương trình, dự án vì cộng đồng và các hoạt động đoàn thể. Ở lĩnh vực nào, anh cũng tạo được dấu ấn đậm nét.
Sau nhiều năm cống hiến cho nghệ thuật, Xuân Bắc được trao tặng nhiều danh hiệu cao quý. Anh được phong tặng Nghệ sĩ Ưu tú và sau đó là Nghệ sĩ Nhân dân vào năm 2023. Năm 2022, anh được trao Huân chương Lao động hạng Ba vì những đóng góp cho ngành nghệ thuật.
NSND Xuân Bắc hiện là Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch.
Anh từng có thời gian làm Giám đốc Nhà hát Kịch Việt Nam và hiện là Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch. Ngoài sự nghiệp, NSND Xuân Bắc còn có cuộc sống hôn nhân hạnh phúc bên vợ và 3 cậu con trai.
Đại tá, NSND Nguyễn Xuân Bắc - Phó hiệu trưởng trường Đại học Văn hoá nghệ thuật Quân đội
Đại tá, NSND Nguyễn Xuân Bắc sinh năm 1975, trong gia đình truyền thống nghệ thuật. Mẹ anh từng là giọng ca của đội văn nghệ Trường Sơn, bố công tác tại trường Trung cấp Văn hoá nghệ thuật Nghệ Tĩnh.
Từ nhỏ, NSND Nguyễn Xuân Bắc bộc lộ năng khiếu về âm nhạc dân tộc. Anh được thầy Võ Xuân Thành (nguyên trưởng khoa Văn hoá quần chúng, Trường Cao đăng Văn hoá nghệ thuật Nghệ An) phát hiện và dìu dắt từ nhỏ.
Đại tá, NSND Nguyễn Xuân Bắc, Phó hiệu trưởng trường Đại học Văn hoá nghệ thuật Quân đội.
Năm 1999, NSND Nguyễn Xuân Bắc cho ra đời tác phẩm đầu tay Giao hưởng thơ Ngày về. Hai năm sau, tác phẩm Tiếng vọng của anh đoạt giải Nhì (không có giải Nhất) tại Giải thưởng thường niên của Hội Nhạc sĩ Việt Nam.
Sau thời gian công tác tại Đoàn Ca múa nhạc Hương Sen, năm 1990, anh tiếp tục học nâng cao các bộ môn đàn nguyệt, trống dân tộc, sáng tác và chỉ huy âm nhạc tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam.
Với vai trò là nhạc sĩ, chỉ huy và đạo diễn âm nhạc, NSND Nguyễn Xuân Bắc dàn dựng nhiều chương trình nghệ thuật quy mô, đạt nhiều giải thưởng uy tín: Hào khí Bạch Đằng (Đoàn Văn công Quân khu 3 – Huy chương Bạc Hội diễn toàn quân 2008), Hào khí non sông (Đoàn Nghệ thuật Sao Biển – Huy chương Vàng Hội diễn toàn quốc 2009), Khí phách dời đô (Trường Đại học Văn hóa Nghệ thuật Quân đội – Huy chương Vàng Hội diễn các trường Văn hóa nghệ thuật toàn quốc 2010).
Với vai trò là nhạc sĩ, chỉ huy và đạo diễn âm nhạc, NSND Nguyễn Xuân Bắc dàn dựng nhiều chương trình nghệ thuật quy mô. Sắp tới, anh sẽ chỉ huy Dàn nhạc Giao hưởng Quân đội trong chương trình ra mắt "Thanh âm dưới ánh mặt trời"
Ngoài ra, anh còn góp phần mang về nhiều Huy chương Vàng, Bạc cho các đơn vị nghệ thuật như: Nhà hát Chèo Việt Nam, Nhà hát Ca múa nhạc Quân đội, Đoàn văn công Bộ đội Biên phòng.
Trong dịp kỷ niệm 50 năm Giải phóng miền Nam và thống nhất đất nước hồi tháng 4 vừa qua, NSND Nguyễn Xuân Bắc còn được giao nhiệm vụ chỉ huy dàn nhạc trong hai chương trình nghệ thuật lớn là đêm nhạc Đất nước trọn niềm vui và Bài ca thống nhất – những chương trình quy tụ hàng trăm nghệ sĩ, thể hiện khí phách, niềm tự hào dân tộc và tinh thần hòa ca thống nhất.
Năm 2018, NSND Nguyễn Xuân Bắc bảo vệ thành công luận án tiến sĩ với chủ đề Đàn Broh của người Ê Đê, chuyên ngành Văn hóa học tại Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam. Đây là công trình nghiên cứu công phu, đóng góp quan trọng cho việc bảo tồn và phát huy giá trị nhạc cụ dân tộc Tây Nguyên.
NSND Nguyễn Xuân Bắc nhận bằng tiến sĩ chuyên ngành Văn hóa học.
Năm 2019, anh được phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ Nhân dân, trở thành một trong ba cán bộ, giảng viên của Trường Đại học Văn hóa Nghệ thuật Quân đội vinh dự nhận danh hiệu cao quý này. NSND Nguyễn Xuân Bắc hiện là Phó hiệu trưởng của Trường Đại học Văn hoá Nghệ thuật Quân đội.
