HĐND TP.HCM xem xét quy hoạch tổng thể tầm nhìn 100 năm

Ngày 29/10, HĐND TP.HCM khóa XI, nhiệm kỳ 2026-2031 khai mạc Kỳ họp thứ 6 (kỳ họp chuyên đề) xem xét, quyết định nhiều nội dung nhằm cụ thể hóa các quy định của Luật Phát triển đô thị thành các cơ chế, chính sách phù hợp thực tiễn, cùng nhiều nội dung quan trọng khác.

Một trong các nội dung quan trọng được xem xét, thông qua tại kỳ họp này là Quy hoạch tổng thể TP.HCM thời kỳ 2025-2050, tầm nhìn 100 năm.

Theo ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó Chủ tịch UBND TP.HCM, sau khi Quy hoạch được thông qua, TP.HCM sẽ xác định các khu chức năng đặc thù với cơ chế vượt trội, làm không gian thử nghiệm chính sách mới để thúc đẩy các động lực mới như Trung tâm Tài chính quốc tế; Khu Thương mại tự do gắn với logistics quốc tế; Trung tâm công nghiệp năng lượng quốc gia về LNG, dầu khí; các khu công nghệ cao, trung tâm dữ liệu, AI và đổi mới sáng tạo; trong dài hạn nghiên cứu hình thành khu kinh tế đặc biệt ven biển Vũng Tàu.

Quy hoạch 5 cực động lực, 5 trung tâm vệ tinh

Theo định hướng quy hoạch, TP.HCM phát triển theo mô hình siêu đô thị đa cực, đa tâm, gồm 5 cực động lực, 5 trung tâm vệ tinh, 5 hệ liên kết chiến lược và 10 vùng quản trị phát triển.

5 cực động lực gồm lõi trung tâm dịch vụ tài chính quốc tế; đổi mới sáng tạo phía Đông; công nghiệp, công nghệ cao, logistics phía Bắc; cảng biển, thương mại tự do, logistics quốc tế và năng lượng phía Nam; đô thị, giáo dục, y tế phía Tây.

5 trung tâm vệ tinh được xác định tại Côn Đảo, Long Hải - Hồ Tràm, Hóc Môn - Củ Chi, Bàu Bàng và Tân Uyên - Bắc Tân Uyên.

TP.HCM cũng định hình 5 hệ liên kết chiến lược, gồm liên kết Bắc - Nam từ cửa khẩu đến không gian biển; liên kết Đông - Tây giữa vùng Đồng bằng sông Cửu Long và Đông Nam Bộ; liên kết công nghiệp - sản xuất - logistics đa phương thức; hạ tầng đô thị đa tầng; liên kết xanh - xanh dương, lấy sông Sài Gòn và sông Đồng Nai làm trục trung tâm sinh thái.

Về tổ chức không gian, quy hoạch hướng đến mô hình đô thị đa cực, đa trung tâm, đa tầng, chuyển từ tập trung vào lõi đô thị sang mạng lưới các cực tăng trưởng liên kết chặt chẽ.

Thành phố ưu tiên phát triển đô thị nén gắn với giao thông công cộng (TOD), tái thiết các khu vực kém hiệu quả, đồng thời tổ chức không gian ba chiều gồm mặt đất, không gian ngầm và trên cao.

Diện tích đất xây dựng toàn thành phố dự kiến đạt khoảng 280.000-290.000ha vào năm 2030, với chỉ tiêu bình quân 150-155m²/người.

Đến năm 2050, diện tích này dự kiến tăng lên khoảng 365.000-390.000ha, chỉ tiêu bình quân 135-140m²/người.

Quy hoạch định hướng phát triển hệ thống hạ tầng đồng bộ, hiện đại, thông minh, có khả năng chống chịu cao.

Trong đó, mạng lưới đường bộ liên khu vực được định hướng đạt mật độ tối thiểu 2,22km/km², tỷ lệ đảm nhận vận tải hành khách công cộng đạt 55-65%.

Đến năm 2050, TP.HCM đặt mục tiêu hoàn thành mạng lưới 18 tuyến đường sắt đô thị với tổng chiều dài khoảng 961km và khoảng 450km đường sắt nhẹ (LRT)/tramway. Các đầu mối trung chuyển đa phương thức sẽ được hình thành tại nhà ga, sân bay, cảng biển và trung tâm đô thị, gắn với phát triển các khu TOD.

Đối với đường thủy, quy hoạch định hướng khoảng 322km luồng hàng hải, phát triển hệ thống cảng biển, cảng sông và bến thủy nội địa, kết nối với cảng cửa ngõ quốc tế Cái Mép - Thị Vải, đồng thời tích hợp vận tải hành khách đô thị và du lịch đường sông.

Thành phố cũng định hướng các giải pháp thoát nước, chống ngập và sụt lún theo từng lưu vực; phát triển không gian ngầm tại các trung tâm, đầu mối giao thông theo ba tầng: nông từ 0-20m, sâu từ 20-40m và rất sâu trên 40m.

Không gian biển được tổ chức theo trục liên kết Vịnh Gành Rái - Cần Giờ - Cái Mép, Thị Vải - Vũng Tàu - Côn Đảo, gắn với cảng biển, logistics, công nghiệp công nghệ cao, năng lượng, đô thị và du lịch biển đảo.

Xác định 10 ngành, lĩnh vực thuộc 4 nhóm cốt lõi

Quy hoạch ưu tiên các ngành giá trị gia tăng cao, huy động nguồn lực xã hội trong định hướng phát triển kinh tế, quy hoạch xác định 10 ngành, lĩnh vực thuộc 4 nhóm cốt lõi.

4 ngành được xác định có đóng góp giá trị gia tăng cao vào tăng trưởng gồm sản xuất tiên tiến, trung tâm tài chính khu vực, dịch vụ số và trí tuệ nhân tạo (AI), trung tâm logistics tiên tiến.

Cụ thể, sản xuất tiên tiến được xác định đóng góp 0,85-0,95%; trung tâm tài chính khu vực 0,74-0,84%; dịch vụ số và AI 0,64-0,74%; trung tâm logistics tiên tiến 0,64-0,74%.

Thành phố định hướng phát triển các khu chức năng đặc thù và động lực tăng trưởng mới, gồm Trung tâm Tài chính quốc tế TP.HCM, khu thương mại tự do gắn với logistics quốc tế, trung tâm công nghiệp năng lượng quốc gia, các khu công nghệ cao, trung tâm công nghệ số, dữ liệu và đổi mới sáng tạo.

Về dài hạn, nghiên cứu hình thành khu kinh tế đặc biệt ven biển tại khu vực Vũng Tàu.

Ở lĩnh vực văn hóa - xã hội, theo quy hoạch đến năm 2050, TP.HCM định hướng trở thành trung tâm giáo dục đại học, nghề nghiệp, khoa học và công nghệ hàng đầu châu Á, với quy mô 2 triệu sinh viên; bổ sung 1.400-2.000ha quỹ đất giáo dục đại học trong giai đoạn 2030-2050.

Về y tế, định hướng phát triển các bệnh viện cửa ngõ, cụm y tế chuyên sâu, kết nối y tế với du lịch; phấn đấu đến năm 2045 đạt 45 giường bệnh và 35 bác sĩ trên một vạn dân.

Nhà ở giá phải chăng được xác định là chính sách trọng yếu, ưu tiên nhà ở xã hội, nhà cho thuê và nhà ở công nhân gắn với giao thông công cộng, TOD và việc làm.

Để triển khai quy hoạch, thành phố dự kiến sử dụng vốn nhà nước làm nguồn lực dẫn dắt, đồng thời huy động nguồn lực xã hội thông qua hợp tác công tư, khai thác giá trị tăng thêm từ đất gắn với hạ tầng và phát hành trái phiếu đô thị.

Việc thực hiện các dự án trọng điểm sẽ gắn với thứ tự ưu tiên, trách nhiệm, tiến độ và cơ chế giám sát cụ thể.

Theo UBND TP.HCM, đến ngày 11/9, quá trình lập quy hoạch đã tổng hợp hơn 1.526 ý kiến góp ý, trong đó 966 ý kiến được tiếp thu, hơn 560 ý kiến được ghi nhận, giải trình và tiếp tục nghiên cứu.

Sau khi quy hoạch được HĐND TP.HCM thông qua, Chủ tịch UBND Thành phố sẽ xem xét phê duyệt theo thẩm quyền.

Theo kế hoạch nêu trong báo cáo, việc phê duyệt dự kiến hoàn thành vào cuối tháng 10/2026.

Phát biểu khai mạc kỳ họp, ông Võ Văn Minh đề nghị các đại biểu tập trung thảo luận, xem xét có trách nhiệm với các tờ trình, dự thảo nghị quyết. Trong đó trọng tâm là quy hoạch tổng thể Thành phố thời kỳ 2025-2050, tầm nhìn 100 năm.

Ông Minh đề nghị các Đại biểu cần phát huy trách nhiệm, nghiên cứu kỹ hồ sơ, đánh giá tác động và hiệu quả thực thi, bảo đảm các nghị quyết sau khi ban hành đáp ứng yêu cầu phát triển trước mắt và lâu dài của Thành phố.

Tại kỳ họp thứ 6, dự kiến diễn ra trong 2 ngày 29 và 30/10, HĐND TP.HCM dự kiến xem xét, thông qua 47 Nghị quyết.

Trong đó có 17 Nghị quyết triển khai thực hiện Luật Phát triển đô thị và 30 Nghị quyết thuộc các nội dung khác, như Điều chỉnh Kế hoạch đầu tư công trung hạn 2026-2030; đầu tư dự án nhiều dự án giao thông; danh mục các khu đất thực hiện đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án đầu tư có sử dụng đất trên địa bàn Thành phố...