Trung Quốc và ASEAN bù đắp sự suy giảm tại các thị trường lớn
Thông tin từ Hiệp hội chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), xuất khẩu thủy sản 9 tháng đạt hơn 9,1 tỷ USD, tăng 11,4%.
Tháng 9, xuất khẩu thủy sản duy trì kim ngạch trên 1,1 tỷ USD, với tốc độ tăng tăng 11,9% so với cùng kỳ và cao hơn tháng 8, tuy nhiên, giá trị xuất khẩu thấp hơn nhẹ so với tháng trước.
VASEP nhận định kết quả này cho thấy ngành vẫn giữ được lượng giao dịch lớn vào giai đoạn cuối năm, nhưng đà tăng chưa đồng đều. Một số ngành hàng tăng khá nhanh, trong khi tôm, sản phẩm chiếm tỷ trọng lớn nhất, chỉ tăng 3,9%.
Trung Quốc–Hồng Kông là thị trường nổi bật nhất, với kim ngạch tháng 9 khoảng 315 triệu USD, tăng 39,9%. Lũy kế đạt 2,3 tỷ USD, tăng 33%, chiếm khoảng một phần tư xuất khẩu thủy sản Việt Nam. Tính từ số liệu hiện có, phần tăng thêm của thị trường này đóng góp khoảng 62% mức tăng kim ngạch toàn ngành so với cùng kỳ.
Dù vậy, theo VASEP, sức mua Trung Quốc cần được nhìn cùng nguồn cung nội địa và hàng nhập khẩu cạnh tranh. Việc mở lại khai thác tại Hoàng Hải–Bột Hải từ đầu tháng 9 bổ sung hải sản trong nước, còn một số cơ sở tôm Ecuador được khôi phục quyền xuất khẩu làm tăng lựa chọn cho người mua.
“Tăng trưởng cao của Việt Nam vì thế có thể đi cùng sức ép về giá”, VASEP đánh giá.
Bên cạnh đó, thị trường ASEAN đạt gần 84 triệu USD trong tháng 9, tăng 45,4%; lũy kế đạt 620 triệu USD, tăng 21%. Hàn Quốc cũng tăng 16,4% trong tháng, đưa kết quả 9 tháng lên 652 triệu USD, tăng 6,1%. Cùng với các thị trường khác tăng 17,3% lũy kế, những kết quả này giúp ngành duy trì tăng trưởng khi các thị trường truyền thống gặp khó.
Mỹ giảm 3,4% trong tháng 9, còn 176 triệu USD; tổng 9 tháng đạt 1,43 tỷ USD, chỉ tăng 0,9%. Chi phí thuế bổ sung và yêu cầu MMPA, COA tiếp tục ảnh hưởng giao dịch. Nhu cầu bán lẻ cũng phân hóa: thủy sản đóng hộp tăng lượng bán, trong khi hàng tươi và đông lạnh tăng doanh thu chủ yếu nhờ giá.
EU giảm 12,8% trong tháng 9, đạt 93 triệu USD; lũy kế đạt 843 triệu USD, giảm 3%. Nhật Bản giảm 13,7% trong tháng, khiến tăng trưởng 9 tháng chỉ còn 0,8%, đạt 1,25 tỷ USD. Sự suy giảm đồng thời ở hai thị trường này cho thấy tín hiệu tích cực của cá tra hoặc sản phẩm chế biến chưa đủ kéo tăng trưởng toàn bộ nhóm hàng.
Quý IV chững lại, xuất khẩu cả năm có thể đạt 12 tỷ USD
Nguồn VASEP
VASEP nhận định, sau giai đoạn tăng tốc trong quý III, xuất khẩu thủy sản quý IV dự kiến giảm nhịp. Nhiều đơn hàng phục vụ tiêu dùng cuối năm đã được nhập khẩu và giao hàng sớm, nên nhu cầu mua bổ sung khó duy trì mức cao của những tháng vừa qua. Với kết quả 9 tháng ước đạt hơn 9,1 tỷ USD, xuất khẩu cả năm có thể đạt khoảng 12 tỷ USD.
Tuy nhiên, VASEP cũng đánh giá khó khăn đến từ cả nguồn cung và đầu ra. Tôm, cá tra và cá rô phi đều đối mặt với hạn chế về nguyên liệu, trong khi cạnh tranh thị trường tăng và người mua thận trọng hơn với giá. Hải sản khai thác cũng khó mở rộng sản lượng xuất khẩu do thiếu nguyên liệu phù hợp và các yêu cầu về nguồn gốc. Vì vậy, ngay cả khi một số thị trường còn nhu cầu, khả năng đáp ứng đơn hàng vẫn có thể bị giới hạn.
Trung Quốc–Hồng Kông và ASEAN tiếp tục hỗ trợ xuất khẩu, nhưng khó bù đắp hoàn toàn sự chững lại tại Mỹ, EU và Nhật Bản.
“Kết quả quý IV nhiều khả năng thấp hơn quý III; xuất khẩu cả năm vẫn có thể vượt năm trước, song mức tăng sẽ thu hẹp đáng kể so với tốc độ hai con số của 9 tháng đầu năm”, Hiệp hội nhận định.
