Cam, chanh thường được nhắc đến khi nói về những loại trái cây giàu vitamin C. Tuy nhiên, một loại quả quen thuộc, có giá bình dân tại Việt Nam cũng là nguồn cung cấp dưỡng chất này đáng chú ý: đu đủ.
Đu đủ chín có vị ngọt dịu, phần thịt mềm và thường được dùng làm món tráng miệng hoặc ăn nhẹ. Không phải ai cũng biết rằng loại quả này chứa lượng vitamin C cao hơn cam nếu tính trên cùng khối lượng, đồng thời cung cấp thêm chất xơ và các hợp chất có lợi khác.
Đu đủ chứa nhiều vitamin C hơn cam
Theo tổng quan khoa học đăng trên tạp chí Nutrients năm 2023 với tên gọi A Review of Foods of Plant Origin as Sources of Vitamins with Proven Activity in Oxidative Stress Prevention according to EFSA Scientific Evidence, đu đủ chứa khoảng 60,9-78,5 mg vitamin C trong 100 g phần ăn được. Trong khi đó, hàm lượng vitamin C ở cam được ghi nhận trong khoảng 50-54,4 mg/100 g.
Như vậy, xét theo các dữ liệu thành phần thực phẩm được tổng hợp trong nghiên cứu, đu đủ có hàm lượng vitamin C cao hơn cam. Đây là điều đáng chú ý bởi nhiều người thường mặc định trái cây họ cam quýt mới là nguồn cung cấp vitamin C nổi bật.

Đu đủ được chế biến thành salad.
Số liệu này cũng được củng cố bởi bảng thành phần thực phẩm của Viện Nghiên cứu Thực phẩm và Dinh dưỡng thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ Philippines. Theo cơ sở dữ liệu này, 100 g phần ăn được của đu đủ chín chứa khoảng 74 mg vitamin C.
Cần lưu ý, hàm lượng vitamin C không cố định ở mọi quả đu đủ. Giống cây, độ chín, điều kiện trồng trọt và cách bảo quản đều có thể ảnh hưởng đến lượng vitamin thực tế. Vì vậy, các con số trên nên được hiểu là giá trị tham khảo, không phải mức hàm lượng áp dụng cho tất cả các quả.
Vitamin C giúp cơ thể thực hiện những chức năng quan trọng
Theo Viện Y tế Quốc gia Mỹ (NIH), vitamin C là dưỡng chất thiết yếu mà cơ thể không thể tự tổng hợp, do đó cần được cung cấp thông qua thực phẩm hoặc các nguồn bổ sung phù hợp.
Một trong những vai trò quan trọng của vitamin C là tham gia quá trình tổng hợp collagen. Đây là loại protein cấu trúc có mặt trong da, mạch máu, sụn, xương và các mô liên kết. Collagen cũng góp phần vào quá trình làm lành vết thương.
Vitamin C còn hoạt động như một chất chống oxy hóa, giúp bảo vệ tế bào trước tác động của các gốc tự do. Bên cạnh đó, dưỡng chất này tham gia hoạt động bình thường của hệ miễn dịch và giúp cơ thể hấp thu sắt không heme – dạng sắt chủ yếu có trong thực phẩm thực vật.
Nhu cầu vitamin C mỗi ngày thay đổi theo độ tuổi, giới tính và một số giai đoạn đặc biệt. NIH khuyến nghị người trưởng thành từ 19 tuổi cần khoảng 90 mg vitamin C mỗi ngày đối với nam và 75 mg đối với nữ. Người hút thuốc cần bổ sung thêm 35 mg mỗi ngày so với người không hút thuốc.
Với hàm lượng vitamin C đáng chú ý, đu đủ có thể góp phần đáp ứng nhu cầu dưỡng chất này. Tuy nhiên, không nên chỉ dựa vào một loại quả để cung cấp toàn bộ vitamin C cho cơ thể.
Đu đủ còn có beta-carotene và chất xơ
Ngoài vitamin C, đu đủ chín còn chứa beta-carotene – sắc tố tự nhiên tạo nên màu vàng cam của phần thịt quả. Đây là một carotenoid tiền vitamin A, có thể được cơ thể chuyển hóa thành vitamin A khi cần thiết.
Theo NIH, vitamin A đóng vai trò quan trọng đối với thị lực, chức năng miễn dịch, sự tăng trưởng và phát triển bình thường. Beta-carotene có trong các loại rau củ và trái cây màu vàng, cam, đỏ là một trong những nguồn tiền chất vitamin A từ thực vật.
Đu đủ cũng cung cấp chất xơ. Theo dữ liệu từ Philippines, 100 g phần ăn được của đu đủ chín chứa khoảng 1,9 g chất xơ. Chất xơ trong thực phẩm góp phần duy trì hoạt động tiêu hóa và giúp chế độ ăn có thêm sự đa dạng về thành phần dinh dưỡng.
Nhờ kết hợp vitamin C, beta-carotene và chất xơ, đu đủ là một lựa chọn đáng cân nhắc trong thực đơn hằng ngày, bên cạnh những loại trái cây khác.
Ăn đu đủ thế nào để giữ được giá trị dinh dưỡng?
Cách đơn giản nhất để thưởng thức đu đủ là ăn tươi sau khi rửa sạch, gọt vỏ và loại bỏ hạt. Bạn có thể cắt miếng vừa ăn hoặc kết hợp với một số loại trái cây khác để tạo thành món tráng miệng.
Không cần ăn quá nhiều đu đủ trong một lần hoặc sử dụng loại quả này thay thế hoàn toàn cam, chanh và những thực phẩm khác. Một chế độ ăn cân đối nên kết hợp nhiều loại rau củ, trái cây với màu sắc và thành phần dinh dưỡng khác nhau.
Đu đủ không phải thực phẩm có khả năng chữa bệnh hay thay thế thuốc. Tuy nhiên, với giá thành thường khá bình dân, dễ tìm mua và có hàm lượng vitamin C đáng chú ý, loại quả quen thuộc này xứng đáng có mặt thường xuyên hơn trong thực đơn của các gia đình.