Phó Thống đốc NHNN Phạm Thanh Hà phát biểu tại họp báo (Ảnh: SBV)
Phát biểu tại Họp báo, Phó Thống đốc NHNN Phạm Thanh Hà cho biết, những tháng đầu năm 2026, bối cảnh thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp, khó lường. Căng thẳng địa chính trị, đặc biệt leo thang xung đột tại Trung Đông tạo sức ép lớn lên thị trường hàng hóa, tài chính quốc tế. Giá dầu tăng cao, đứt gãy chuỗi cung ứng, các ngân hàng trung ương (NHTW) phản ứng thận trọng hơn trước rủi ro lạm phát tăng trở lại; mặt bằng lãi suất cao cùng với nhu cầu trú ẩn an toàn khiến đồng USD tăng mạnh trở lại. Những diễn biến này sẽ tạo áp lực lên điều hành chính sách tiền tệ của các nền kinh tế mới nổi, đang phát triển, có độ mở lớn như Việt Nam.
Trong bối cảnh nhiều khó khăn, thách thức, nhưng kinh tế Việt Nam quý I/2026 vẫn ghi nhận mức tăng trưởng GDP ấn tượng 7,83% so với cùng kỳ năm trước (Quý I/2025 GDP tăng 7,07%) cho thấy sự vươn lên mạnh mẽ của nền kinh tế Việt Nam trước các biến số phức tạp từ thị trường quốc tế. Kinh tế vĩ mô ổn định, lạm phát được kiểm soát, tính chung quý I/2026, CPI tăng 3,51% so với cùng kỳ năm trước; lạm phát cơ bản tăng 3,63%.
Theo Phó Thống đốc, công tác điều hành chính sách tiền tệ và hoạt động ngân hàng đóng góp vào thành công chung. Có được kết quả này, trong tháng 3 và quý I/2026, NHNN đã bám sát các Nghị quyết của Đảng, Quốc hội, Chính phủ và chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ để điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khoá mở rộng hợp lý, có trọng tâm, trọng điểm và các chính sách vĩ mô khác nhằm kiên định ưu tiên mục tiêu kiểm soát lạm phát năm 2026 bình quân khoảng 4,5%, góp phần giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế ở mức 10% trở lên.
Trong điều hành lãi suất, trong các tháng đầu năm 2026, NHNN tiếp tục giữ nguyên các mức lãi suất điều hành nhằm tạo điều kiện cho tổ chức tín dụng (TCTD) tiếp cận nguồn vốn từ NHNN với chi phí thấp để góp phần hỗ trợ nền kinh tế. Đồng thời, NHNN chỉ đạo các TCTD tiếp tục công bố thông tin lãi suất cho vay trên trang thông tin điện tử của ngân hàng nhằm cung cấp thông tin cho khách hàng tham khảo khi tiếp cận vốn vay.
Ngoài chỉ đạo trực tiếp, NHNN đã có công văn số 2342/NHNN-CSTT yêu cầu các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài tập trung triển khai các giải pháp ổn định mặt bằng lãi suất thị trường, góp phần ổn định thị trường tiền tệ, thực hiện nghiêm các quy định của NHNN về lãi suất. Bên cạnh đó, ngày 09/04, Thống đốc NHNN đã chủ trì cuộc họp triển khai công tác ngân hàng. Tại cuộc họp, các NHTM đã thống nhất, đồng thuận cao trong việc thực hiện chủ trương của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và NHNN trong việc nỗ lực giảm mặt bằng lãi suất thị trường để hỗ trợ doanh nghiệp và người dân. Ngay sau cuộc họp ngày 09/4, các NHTM đã đồng thuận giảm mặt bằng lãi suất và đến nay, có khoảng 26 NHTM đã điều chỉnh giảm lãi suất tiền gửi niêm yết với mức điều chỉnh giảm khoảng 0,1-0,5%/năm, chủ yếu là các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên, từ đó có cơ sở giảm lãi suất cho vay hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.
Trong điều hành tỷ giá, lãnh đạo NHNN cho biết từ đầu năm 2026 đến nay, thị trường ngoại tệ duy trì ổn định, tỷ giá USD/VND nhìn chung có xu hướng giảm trong giai đoạn trước Tết Nguyên đán trong bối cảnh áp lực thị trường quốc tế giảm bớt và cân đối cung cầu ngoại tệ cải thiện. Tuy nhiên, tỷ giá và thị trường ngoại tệ tiếp tục chịu áp lực từ diễn biến phức tạp, khó lường trên thị trường quốc tế và thách thức, khó khăn trong nước. Trong bối cảnh đó, NHNN điều hành tỷ giá linh hoạt, góp phần hấp thu các cú sốc bên ngoài; phối hợp đồng bộ các công cụ chính sách tiền tệ nhằm ổn định thị trường ngoại tệ, góp phần ổn định kinh tế vĩ mô và kiểm soát lạm phát. Nhờ đó, thị trường ngoại tệ hoạt động thông suốt, các nhu cầu ngoại tệ hợp pháp của nền kinh tế được đáp ứng đầy đủ, kịp thời; tỷ giá USD/VND diễn biến linh hoạt, phù hợp với điều kiện thị trường.
Một điểm mới về công tác điều hành tín dụng trong năm 2026, NHNN dự kiến tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống khoảng 15%, nhưng sẽ có điều chỉnh tăng, giảm phù hợp với diễn biến, tình hình thực tế, đảm bảo kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế và an toàn hệ thống các TCTD.
Sự chủ động có văn bản gửi các TCTD công khai, minh bạch về chỉ tiêu và nguyên tắc giao TTTD năm 2026 giúp các TCTD chủ động triển khai thực hiện. Bên cạnh đó, NHNN cũng yêu cầu các TCTD kiểm soát chặt chẽ tốc độ TTTD đối với lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro, lĩnh vực bất động sản trong năm 2026 nhằm hướng dòng vốn tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên, động lực tăng trưởng của nền kinh tế, đồng thời đảm bảo ổn định thanh khoản thị trường tiền tệ và an toàn hoạt động hệ thống các TCTD.
Các giải pháp tín dụng đối với ngành, lĩnh vực được triển khai tích cực, đồng bộ nhằm hướng tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, các lĩnh vực ưu tiên, các động lực tăng trưởng theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ; tăng khả năng tiếp cận vốn tín dụng ngân hàng, góp phần hỗ trợ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.
Một số lĩnh vực chiếm tỷ trọng lớn trong tổng dư nợ tín dụng trong nền kinh tế tiếp tục tăng trưởng khá. Bên cạnh đó, các TCTD đã tích cực giải ngân cho các chương trình tín dụng theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, như: Chương trình tín dụng đối với lĩnh vực lâm sản, thủy sản đã nâng quy mô từ 15.000 tỷ đồng lên 185.000 tỷ đồng; Chương trình cho vay liên kết sản xuất chế biến và tiêu thụ sản phẩm lúa gạo chất lượng cao và phát thải thấp vùng ĐBSCL được đẩy mạnh triển khai và kịp thời phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện. Sau 9 tháng triển khai, đến cuối tháng 02/2026, doanh số giải ngân lũy kế của Chương trình đạt khoảng 3.600 tỷ đồng.
Một số chương trình khác như: cho vay nhà ở xã hội; cho vay người trẻ dưới 35 tuổi mua, thuê, thuê mua nhà ở xã hội; Chương trình tín dụng 500.000 tỷ đồng cho doanh nghiệp đầu tư hạ tầng, công nghệ số; các chương trình tín dụng chính sách,... cũng đang được các TCTD tích cực triển khai.
“Với các giải pháp đồng bộ, đến ngày 31/3/2026, dư nợ tín dụng toàn hệ thống đạt trên 19,18 triệu tỷ đồng, tăng 3,18% so với cuối năm 2025”, Phó Thống đốc thông tin.
Đối với thị trường vàng, Phó Thống đốc cho biết, giá vàng biến động ở mức cao trong 3 tháng đầu năm 2026 gắn liền với những tác động từ tình hình căng thẳng địa chính trị, xung đột quân sự, cạnh tranh chiến lược gia tăng trên phạm vi toàn cầu. NHNN tiếp tục theo dõi sát diễn biến thị trường vàng trong nước và quốc tế, triển khai quy định tại Nghị định số 24/2012/NĐ-CP (đã được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 232/2025/NĐ-CP ngày 26/8/2025), phối hợp với các cơ quan hữu quan để tăng cường công tác quản lý và có biện pháp ổn định thị trường vàng theo thẩm quyền.
Ngoài ra, trong hoạt động thanh toán, chuyển đổi số, NHNN tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm tạo lập khuôn khổ pháp lý đồng bộ và điều kiện thuận lợi cho phát triển thanh toán không dùng tiền mặt (TTKDTM), thúc đẩy hoạt động ngân hàng số và đảm bảo an ninh, an toàn trong hoạt động thanh toán góp phần tạo điều kiện cho người dân, doanh nghiệp tiếp cận nhiều dịch vụ, phương thức thanh toán mới, tiện ích, hiện đại.
Nhờ đó, TTKDTM tiếp tục được phát triển, đạt được những kết quả tích cực góp phần thúc đẩy kinh tế số, xã hội số, Chính phủ số. Giá trị TTKDTM năm 2025 gấp khoảng 28 lần GDP. Trong 02 tháng đầu năm 2026 so với cùng kỳ năm 2025, giao dịch TTKDTM tăng 40,74% về số lượng và 13,41% về giá trị.
NHNN cũng đã và đang phối hợp chặt chẽ với Bộ Công an triển khai Đề án 06 (Quyết định số 06/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ: Phê duyệt Đề án phát triển ứng dụng dữ liệu về dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia giai đoạn 2022 - 2025, tầm nhìn đến năm 2030) để làm sạch dữ liệu, xác minh thông tin và đối chiếu thông tin sinh trắc học của khách hàng, hỗ trợ các hoạt động nghiệp vụ, qua đó nâng cao chất lượng dịch vụ và bảo mật. Tính đến hết ngày 3/4/2026, cả ngành Ngân hàng đã có hơn 153,09 triệu hồ sơ khách hàng cá nhân được đối chiếu thông tin sinh trắc học; hơn 1,94 triệu hồ sơ khách hàng tổ chức đã được đối chiếu thông tin sinh trắc học.
Công tác cơ cấu lại hệ thống các TCTD gắn với xử lý nợ xấu cũng được ngành Ngân hàng triển khai quyết liệt. Theo Phó Thống đốc, sự ổn định, an toàn của hệ thống các TCTD tiếp tục được giữ vững, quyền lợi hợp pháp của người gửi tiền được bảo đảm. Nợ xấu được tập trung xử lý và kiểm soát trong bối cảnh nền kinh tế và sản xuất kinh doanh gặp nhiều khó khăn, ảnh hưởng đến khả năng trả nợ của doanh nghiệp.
