Dây lụa trắng dài 2,4m, cắt là mất quyền hoàn
Đầu tháng 10, một loạt hashtag leo top Weibo: "Tỉ lệ hoàn hàng cao đẩy làng thời trang nữ đến dây chống tháo 2,4m", "Bán 10 cái hoàn 8 cái, thời trang nữ online khó cỡ nào". Nhiều chủ shop trên Taobao, Douyin đồng loạt khâu một dải lụa trắng dài 2,4m, màu nổi bật, không thể giấu, vào cổ áo hoặc đường vai của mọi sản phẩm. Trên dây in rõ dòng chữ "Cắt bỏ không hoàn không đổi".
Cơ chế rất đơn giản. Khách nhận hàng, mặc thử trong nhà, không cắt dây thì vẫn giữ quyền hoàn 7 ngày vô điều kiện theo chính sách sàn. Nhưng chỉ cần dây bị cắt, coi như sản phẩm đã sử dụng, mất toàn bộ quyền hoàn. Trên báo Tiêu Tương Thần báo ngày 1/10, chủ một shop nói thẳng: đây là biện pháp cuối cùng để ngăn một bộ phận khách biến chính sách "7 ngày hoàn miễn phí" thành phòng thử đồ miễn phí.
Trước dây 2,4m, shop đã thử tag khổng lồ và khóa số áo
Dây 2,4m không phải phát minh đầu tiên. Trước đó, các chủ shop đã tung ra tag nhựa khổng lồ bằng cả bàn tay, buộc chặt vào cổ áo. Nguyên tắc giống hệt: khách giữ nguyên tag thì được hoàn, bỏ tag là mất quyền. Nhưng chiêu này nhanh chóng thất thủ. Nhiều người sẵn sàng mặc nguyên áo có tag khổng lồ ra đường, chụp ảnh đăng Xiaohongshu, dự tiệc rồi quay về gửi hoàn, không chút ngại ngần.
Chủ shop chuyển sang gắn khóa số vào khóa kéo áo, nhưng cũng bị lách và không áp dụng được với kiểu áo không có khóa kéo. Đến dây 2,4m hiện tại thì gần như không giấu nổi, không lách được, dù dư luận đang chia rẽ gay gắt về chuyện này.
80% hoàn hàng, shop doanh thu gần 39 tỷ đồng mùa 618 vẫn lỗ hơn 2 tỷ
Con số đứng sau phong trào dây 2,4m đủ để hiểu vì sao chủ shop phải làm vậy. Theo tổng hợp của Tạp chí Tam Liên Sinh hoạt tuần san, tỉ lệ hoàn hàng của ngành thời trang nữ online Trung Quốc hiện phổ biến ở mức 50 đến 80%, riêng mảng bán hàng qua livestream chạm 70 đến 80%. Có shop mùa sale 618/2026 bán được gần 10 triệu nhân dân tệ, tức gần 39 tỷ đồng. Trong đó 3,5 triệu tệ là hoàn tiền chưa giao, 3,8 triệu tệ là hoàn hàng sau giao. Tính cả chi phí quảng cáo, vận chuyển, nhân công, shop lỗ ròng 50 đến 60 vạn tệ, tức khoảng 1,9 đến 2,3 tỷ đồng.
Nghịch lý nằm ở chỗ ngành may mặc trên giấy có biên lợi nhuận gộp 50 đến 75%, hàng cao cấp trên 70%. Nhưng chi phí vận chuyển hai chiều, đóng gói lại, hao mòn hàng hoàn và chi phí quảng cáo ăn hết lợi nhuận. Shop làm thật, chất lượng tốt rời sàn trước. Những shop dùng polyester giá rẻ bán 30 tệ, khoảng 116.000 đồng một sản phẩm thì dù hoàn 70% vẫn có lãi, kéo cả ngành vào vòng xoáy giảm chất lượng.
Khi bên mua và bên bán chẳng còn tin nhau nữa
Lập luận của hai bên đang va vào nhau. Chủ shop đổ cho khách lợi dụng chính sách, có hẳn hashtag ngầm trên Xiaohongshu hướng dẫn "chiến lược mặc chùa". Khách phản pháo rằng tỉ lệ hoàn cao là do hàng không giống ảnh, cỡ số lệch, màu sai, chất lượng kém, bán hàng đặt trước kéo dài 30 đến 60 ngày, và dây 2,4m còn dễ bị vướng đứt khi thử đồ, cướp luôn quyền hoàn chính đáng ngay cả khi hàng có vấn đề thật.
Dây 2,4m vì thế không chỉ là một phát minh viral. Nó là biểu tượng vật lý của một ngành đã mất lòng tin cả hai phía, nơi không bên nào thắng. Thị trường thời trang nữ Shopee và TikTok Shop Việt Nam đang có xu hướng tương tự nhưng chưa đến mức này. Có lẽ dây 2,4m là lời cảnh báo đáng để các sàn Việt nhìn trước, trước khi phải khâu lên áo khách những dải lụa dài hơn.
