Theo lời khai của tài xế trong vụ xe khách giường nằm biển số 50E-447.02 gặp tai nạn trên quốc lộ 1 qua TP. Đồng Nai rồi bốc cháy dữ dội, khiến nhiều người thương vong thì sau va chạm, động cơ, hệ thống hơi không hoạt động. Trong khi xe chỉ có một cửa lên xuống vận hành bằng khí nén nên không thể mở theo cách thông thường. Khu vực bậc lên xuống phía trước sau đó xuất hiện khói, lửa rồi nhanh chóng cháy lan khắp xe.
Vụ việc khiến nhiều người lo ngại rằng, khi xe khách giường nằm đã được tắt máy, cửa sẽ bị khóa vì hệ thống khí nén mất áp suất. Tuy nhiên, trao đổi với PV Tiền Phong , Thạc sĩ Trần Quốc Hoan, Giám đốc Chi nhánh Đăng kiểm 29-03V (Hà Nội) khẳng định đây là một hiểu lầm về mặt kỹ thuật.
Ô tô khách giường nằm bị cháy rụi sau vụ tai nạn ở Đồng Nai. Ảnh: Báo Đồng Nai.
Ông Hoan cho biết, ngay cả khi động cơ ngừng hoạt động, bình tích khí nén vẫn duy trì áp suất gần như nguyên vẹn. Trong điều kiện bình thường, tài xế vẫn có thể đóng, mở cửa xe dễ dàng dù động cơ đã tắt. Bình khí nén trên xe luôn được nạp đầy trong quá trình vận hành và lượng hơi dự trữ đủ lớn để duy trì hoạt động của nhiều hệ thống, trong đó có đóng mở cửa.
Theo chuyên gia, nguyên nhân phổ biến khiến cửa xe không thể mở sau tai nạn không phải do hết hơi mà do kết cấu cửa bị biến dạng.
Khi xe va chạm mạnh, đặc biệt là ở khu vực đầu xe - nơi bố trí cửa lên xuống, khung kim loại có thể bị móp méo, cong vênh, khiến cánh cửa bị kẹt cứng. Lúc này, dù tài xế kích hoạt công tắc mở cửa khẩn cấp, lực đẩy từ hệ thống khí nén cũng không đủ để thắng lực cản của phần khung đã biến dạng.
Trong tình huống hỗn loạn, việc cửa không mở được dễ khiến tài xế và hành khách cho rằng, xe đã hết hơi. Thực tế, áp suất trong bình khí nén thường vẫn còn gần như nguyên vẹn.
Ông Hoan khuyến cáo, do xe giường nằm thường chỉ có một cửa lên xuống nên các nhà sản xuất đều thiết kế thêm cửa thoát hiểm tại ô kính lớn bên hông xe.
Trên các ô kính đều có dòng chữ "Cửa thoát hiểm" cùng búa phá kính chuyên dụng được gắn trong xe. Khi xảy ra hỏa hoạn hoặc cửa chính bị kẹt, đây là lối thoát ưu tiên để hành khách rời khỏi xe.
Lối đi lại trên xe khách giường nằm vô cùng chật hẹp và chỉ đủ để 1 người lách qua. Ảnh: Lộc Liên.
Nhiều người cho rằng, chỉ cần một cú đập là có thể phá vỡ kính . Trên thực tế, kính xe khách là loại kính an toàn có khả năng chịu lực cao. Khi dùng búa thoát hiểm, kính sẽ nứt dần từ điểm va đập thay vì vỡ ngay. Do đó, hành khách thường phải đập liên tục khoảng 5-7 lần để kính nứt rõ rệt. Muốn tạo khoảng trống đủ lớn để chui qua, cần thêm nhiều cú đập mạnh liên tiếp.
Vì vậy, trong những phút đầu xảy ra sự cố, hành khách cần giữ bình tĩnh, nhanh chóng xác định vị trí cửa thoát hiểm, phối hợp nhiều người sử dụng búa phá kính thay vì chen lấn tại cửa chính đã bị kẹt. Đây là yếu tố có thể quyết định cơ hội thoát nạn khi xảy ra cháy hoặc tai nạn nghiêm trọng trên xe khách.
