Sáng 21/7, Báo Tiền Phong tổ chức Hội thảo " Tái cơ cấu doanh nghiệp Nhà nước : Từ sắp xếp nguồn lực đến dẫn dắt tăng trưởng".
Kết quả chưa tương xứng với nguồn lực và yêu cầu phát triển
Phát biểu tại hội thảo, ông Nguyễn Đức Hiển - Phó trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương - nhấn mạnh, hội thảo rất có ý nghĩa trong bối cảnh Trung ương đang thảo luận về tình hình phát triển kinh tế - xã hội 6 tháng đầu năm và triển khai Kết luận số 18 của Hội nghị Trung ương 2 về phát triển kinh tế - xã hội đến năm 2030.
Phó trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Đức Hiển. Ảnh: TP.
Ông Nguyễn Đức Hiển nêu rõ, để đạt được các mục tiêu phát triển kinh tế, thúc đẩy tăng trưởng nhanh, bền vững trong giai đoạn tới, việc xem xét tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước theo cách thức mới rất quan trọng. “Chúng tôi đánh giá cao vai trò của Báo Tiền Phong trong công tác tuyên truyền và tổ chức hội thảo để tạo diễn đàn cho các cơ quan nhà nước, các chuyên gia lắng nghe ý kiến trao đổi, nhằm hoàn thiện các cơ chế chính sách”, ông Nguyễn Đức Hiển nhìn nhận.
Dành thời gian trao đổi về thực trạng doanh nghiệp nhà nước , ông Nguyễn Đức Hiển nêu, hiện nay cả nước có 695 doanh nghiệp nhà nước do 45 bộ, ngành, địa phương thực hiện vai trò đại diện chủ sở hữu phần vốn nhà nước, trong đó, có 179 doanh nghiệp trung ương, 516 doanh nghiệp địa phương. Có 497 doanh nghiệp do nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ; 198 doanh nghiệp do nhà nước nắm giữ từ 51% đến dưới 100%. Năm 2025, tổng tài sản khoảng 4,5 triệu tỷ đồng; vốn chủ sở hữu 2,02 triệu tỷ đồng...
Ông Nguyễn Đức Hiển nêu rõ, doanh nghiệp nhà nước đã đạt được nhiều kết quả thiết thực, có những doanh nghiệp điển hình dẫn dắt, đóng góp ngân sách, tạo việc làm và là nhịp cầu tăng trưởng mạnh. Tuy nhiên, đánh giá thẳng thắn cho thấy, kết quả chưa tương xứng với nguồn lực và yêu cầu phát triển mới. Tiến độ cơ cấu lại, cổ phần hóa, thoái vốn chậm, đặc biệt là trong giai đoạn 2021-2025. Một số doanh nghiệp vẫn thua lỗ. Năng suất lao động, năng lực quản trị, đổi mới sáng tạo, công nghệ và sức cạnh tranh của nhiều doanh nghiệp nhìn chung còn hạn chế.
Phải giữ vai trò thật sự dẫn dắt các lĩnh vực then chốt, thiết yếu của đất nước
Ông Nguyễn Đức Hiển cho biết, Nghị quyết 79 của Bộ Chính trị đã đề ra nhiều tư duy mới, yêu cầu doanh nghiệp nhà nước phải có tư duy mới về sắp xếp, chuyển đổi quản trị để giữ vai trò thật sự dẫn dắt các lĩnh vực then chốt, thiết yếu của đất nước.
Các đại biểu dự hội thảo. Ảnh: Như Ý - Dương Triều.
Ông Nguyễn Đức Hiển mong muốn, qua hội thảo, sẽ được lắng nghe các ý kiến góp ý thẳng thắn, khoa học về một số vấn đề:
Đầu tiên, cần hiểu và triển khai tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước như thế nào để thực sự chuyển từ sắp xếp doanh nghiệp sang cơ cấu lại, phân bổ lại và nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực.
Hai là, làm rõ phạm vi các lĩnh vực dẫn dắt. Phải xác định, phân tích các lĩnh vực ngành nghề về hạ tầng chiến lược, công nghệ nền tảng, ngành thiết yếu hoặc những lĩnh vực tư nhân chưa đủ khả năng đầu tư.
Ba là, phải hình thành các doanh nghiệp đầu chuỗi, doanh nghiệp đầu tàu để liên kết doanh nghiệp nhà nước với doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp vừa và nhỏ.
Bốn là, làm sao tách bạch nhiệm vụ kinh doanh, nhiệm vụ chính trị và nhiệm vụ công ích.
Năm là, làm rõ đâu là những điểm nghẽn thể chế cần ưu tiên tháo gỡ để doanh nghiệp nhà nước đủ quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm trong đầu tư kinh doanh nhưng vẫn bảo đảm kiểm soát chặt chẽ.
Sáu là, Nghị quyết 79 đặt mục tiêu đến năm 2030, 100% doanh nghiệp nhà nước áp dụng tiêu chuẩn quản trị của OECD. Vì thế, cần thay đổi cơ chế đánh giá hiệu quả, chuyển từ dựa vào chỉ tiêu tài chính hằng năm sang đánh giá tổng thể để doanh nghiệp yên tâm đầu tư vào những ngành mạo hiểm, đổi mới sáng tạo, khoa học công nghệ.
Ngoài ra, cần tiếp tục cổ phần hóa, thoái vốn, hợp nhất doanh nghiệp nhà nước theo nguyên tắc, tiêu chí và lộ trình cụ thể. Cần đẩy nhanh việc triển khai cơ cấu toàn diện mô hình hoạt động của SCIC, tiến tới thành lập Quỹ đầu tư quốc gia để giải quyết các câu chuyện đầu tư và xử lý doanh nghiệp yếu kém nhanh hơn, tránh kéo dài gây lãng phí lớn.
"Chúng ta muốn có năng lực tự chủ chiến lược nhưng doanh nghiệp chúng ta không mạnh thì rất khó. Doanh nghiệp vừa và nhỏ muốn phát triển phải có doanh nghiệp đủ mạnh dẫn dắt" - ông Nguyễn Đức Hiển nói và bày tỏ mong muốn các chuyên gia, doanh nghiệp có những kiến nghị, phản biện thẳng thắn để tháo gỡ khó khăn cho cả cơ quan quản lý và doanh nghiệp. Ban tổ chức hội thảo cần sớm có tổng hợp kết quả hội thảo để chuyển cho Ban Chính sách, chiến lược Trung ương và các cơ quan chức năng tiếp thu.
