Nhiều người đi chợ thường có tâm lý chuộng các loại trái cây ngoại nhập đắt đỏ vì nghĩ "đắt xắt ra miếng". Ít ai ngờ rằng ngay tại các sạp trái cây dân sinh ở Việt Nam lại có một loại quả bình dân, giá rẻ nhưng dinh dưỡng vượt trội đến mức được các tổ chức y tế quốc tế vinh danh ở vị trí số 1.
Đó chính là quả bơ, loại quả béo ngậy quen thuộc nhưng chứa cả "kho báu" dưỡng chất cho sức khỏe.
Quả bơ rất quen thuộc, bình dân với người Việt (Ảnh minh họa)
Xếp đầu bảng xếp hạng "tốt nhất thế giới", chợ Việt bán rẻ như rau
Không ngạc nhiên khi quả bơ đứng đầu danh sách 20 thực phẩm tốt nhất cho sức khỏe do chuyên trang ẩm thực uy tín Good Food (Anh) công bố, vượt qua cả những cái tên kỳ cựu như trứng, tỏi, lựu hay cải xoong. Bên cạnh đó, Viện Dinh dưỡng Hoa Kỳ (AND) cũng xếp bơ vào nhóm trái cây bổ dưỡng bậc nhất nhờ hàm lượng chất xơ, chất béo lành mạnh cùng gần 20 loại vitamin và khoáng chất thiết yếu.
Tại Việt Nam, bơ được trồng bạt ngàn tại các tỉnh Tây Nguyên như Đắk Lắk, Lâm Đồng, Gia Lai với nhiều chủng loại nổi tiếng như bơ 034 (Lâm Đồng) dáng dài dẻo quánh, bơ sáp (Đắk Lắk) tròn trịa béo ngậy, hay bơ Booth, bơ Reed. Từ loại quả từng có giá đắt đỏ, hiện nay bơ được bán ngập tràn tại các chợ dân sinh với giá chỉ từ 10.000 đến 25.000 đồng/kg khi vào mùa thu hoạch.
Những công dụng vượt trội khiến tim, não và vóc dáng đều "mê"
Dù sở hữu chất thịt dẻo quánh và vị ngậy béo đặc trưng, quả bơ lại không hề gây tích mỡ nếu biết thưởng thức đúng cách. Ngược lại, nhờ bảng thành phần dinh dưỡng lý tưởng, loại quả này còn là "trợ thủ" đắc lực giúp bạn duy trì vóc dáng thon gọn cùng một cơ thể khỏe mạnh từ trong ra ngoài với 8 lợi ích vàng:
1. Vị ngậy đặc trưng nhưng giúp duy trì vóc dáng, giảm mỡ bụng
Nhiều người e ngại vị béo của bơ sẽ làm tăng cân, nhưng nếu ăn đúng cách, bơ lại giúp giữ dáng rất tốt. Chất béo trong bơ chủ yếu là axit oleic kết hợp cùng lượng chất xơ dồi dào làm chậm quá trình tiêu hóa, tạo cảm giác no lâu và hạn chế thèm ăn vặt. Nghiên cứu từ Đại học Pennsylvania State (Mỹ) cho thấy, những người duy trì thói quen ăn 1 quả bơ mỗi ngày trong vòng 12 tuần đã giảm đáng kể lượng mỡ thừa tích tụ ở vùng bụng so với nhóm không ăn.
Ăn bơ có kiểm soát tốt cho việc gỉam cân, giữ dáng (Ảnh minh họa)
2. Kích thích mọc tóc và nuôi dưỡng làn da mịn màng
Không chỉ tốt cho bên trong, quả bơ còn là "vũ khí" làm đẹp tự nhiên tuyệt vời. Nhờ dồi dào vitamin E, C cùng các chất béo lành mạnh, bơ giúp dưỡng ẩm da từ sâu bên trong, làm mờ nếp nhăn và phục hồi hàng rào bảo vệ da. Các dưỡng chất này còn nuôi dưỡng nang tóc sâu từ gốc, giảm hiện tượng xơ rối gãy rụng và kích thích tóc mới mọc nhanh, dày mượt.
3. Tốt cho tim mạch, ổn định huyết áp và mỡ máu
Axit oleic và beta-sitosterol trong quả bơ có khả năng giảm cholesterol xấu (LDL), tăng cholesterol tốt (HDL) và ngăn ngừa mảng bám xơ vữa động mạch. Thêm vào đó, hàm lượng kali dồi dào (một quả bơ cung cấp khoảng 28% nhu cầu kali hàng ngày) giúp đào thải natri thừa qua đường tiết niệu, làm giảm áp lực lên thành mạch và ổn định huyết áp hiệu quả.
4. Bổ não, tăng cường trí nhớ và bảo vệ hệ thần kinh
Bơ chứa lượng lớn folate và các vitamin nhóm B, những dưỡng chất cốt lõi giúp duy trì nguồn máu lưu thông ổn định lên não bộ. Hơn nữa, các chất chống oxy hóa mạnh mẽ trong bơ giúp bảo vệ tế bào thần kinh khỏi sự tấn công của gốc tự do. Điều này giúp tăng cường khả năng tập trung, cải thiện phản xạ và giảm nguy cơ suy giảm trí nhớ (Alzheimer) ở người cao tuổi.
5. Bảo vệ thị lực và ngăn ngừa thoái hóa điểm vàng
Nhờ bộ đôi lutein và zeaxanthin, bơ giúp bảo vệ đôi mắt khỏi tác hại của ánh sáng xanh từ các thiết bị điện tử và tia UV. Kết hợp cùng hàm lượng vitamin A dồi dào, tiêu thụ bơ thường xuyên giúp củng cố sức khỏe võng mạc, giảm đáng kể nguy cơ đục thủy tinh thể cũng như hiện tượng thoái hóa điểm vàng theo tuổi tác.
Bơ có đa dạng cách chế biến ngon miệng (Ảnh minh họa)
6. Cải thiện tiêu hóa và duy trì hệ vi sinh đường ruột
Lượng chất xơ hòa tan và không hòa tan dồi dào trong quả bơ đóng vai trò như chất nuôi dưỡng các lợi khuẩn đường ruột. Việc bổ sung bơ vào thực đơn đều đặn giúp tăng cường nhu động ruột, ngăn ngừa tình trạng táo bón, giảm chướng bụng và duy trì hệ tiêu hóa luôn trơn tru, khỏe mạnh.
7. Bôi trơn xương khớp và phòng ngừa loãng xương
Hàm lượng vitamin K, phytosterol và omega-3 trong quả bơ hỗ trợ tăng mật độ khoáng của xương, thúc đẩy quá trình hấp thụ canxi hiệu quả hơn. Các hợp chất chống viêm tự nhiên này cũng giúp làm dịu cảm giác đau sưng, bôi trơn các mô khớp và cải thiện độ linh hoạt cho hệ vận động.
8. Hỗ trợ ngăn ngừa ung thư và làm chậm lão hóa
Các hợp chất chống oxy hóa tự nhiên như glutathione và beta-carotene trong bơ có khả năng trung hòa các gốc tự do gây hại cho tế bào. Nghiên cứu do Viện Ung thư Quốc gia Mỹ (NCI) tài trợ chỉ ra rằng các dưỡng chất thực vật chiết xuất từ quả bơ có thể hỗ trợ ức chế sự phát triển của một số tế bào ung thư, đặc biệt là ung thư tuyến tiền liệt và ung thư khoang miệng.
Ăn bao nhiêu là đủ và mẹo chế biến bơ ngon "chuẩn bài"
Dù là "siêu thực phẩm" nhưng bơ chứa hàm lượng calo tương đối cao (khoảng 200 - 250 calo/quả vừa). Nếu ăn quá nhiều mà không kiểm soát, lượng calo dư thừa sẽ phản tác dụng, khiến bạn tăng cân nhanh chóng. Các chuyên gia khuyến cáo mỗi người chỉ nên ăn từ 1/2 đến 1 quả bơ mỗi ngày (khoảng 100g - 150g). Nếu đang trong chế độ giảm cân nghiêm ngặt, bạn nên chủ động cắt giảm bớt các nguồn chất béo khác trong khẩu phần ăn.
Khi ăn quả bơ, ưu tiên ăn tươi trực tiếp, trộn salad cùng rau củ hoặc làm sinh tố không đường/sữa đặc để giữ trọn vẹn chất béo lành mạnh, tránh nạp thêm đường hóa học vào cơ thể.
Quả bơ ăn vừa phải thì tốt, ăn vô tội vạ lại phản tác dụng (Ảnh minh họa)
Người có tiền sử dị ứng mủ cao su (latex) dễ bị dị ứng chéo với bơ; người mắc bệnh lý về gan nghiêm trọng nên hạn chế ăn quá nhiều chất béo cùng lúc; người đang sử dụng thuốc chống đông máu Warfarin cần tham khảo ý kiến bác sĩ do lượng vitamin K trong bơ có thể làm giảm tác dụng của thuốc.
Về chonh bơ ngon, hãy chọn quả cầm nặng tay, vỏ căng bóng, cuống còn tươi. Bọc bơ xanh trong túi giấy cùng một quả chuối hoặc táo chín để bơ chín tự nhiên sau 1 đến 2 ngày. Tuyệt đối không cho bơ còn xanh vào tủ lạnh vì nhiệt độ thấp sẽ khiến bơ bị sượng và không thể chín.
