Chỉ vì nuốt sống mật cá cùng rượu trắng, một người phụ nữ tại Trung Quốc đã rơi vào tình trạng suy gan cấp, suy thận cấp, kèm rối loạn đông máu. Các bác sĩ cảnh báo, mật của nhiều loài cá có thể chứa độc tố nguy hiểm, không thể loại bỏ hoàn toàn bằng cách nấu chín hay ngâm rượu.
Theo The Paper, trong dịp Tết Nguyên đán năm 2025, bà Ngô, sống tại thành phố Hàm Ninh, tỉnh Hồ Bắc (Trung Quốc), đã nuốt sống một túi mật cá cùng rượu trắng trong lúc chế biến thực phẩm.
Không lâu sau đó, bà xuất hiện các triệu chứng nôn mửa, tiêu chảy, đau đầu và chóng mặt. Tình trạng nhanh chóng diễn biến nghiêm trọng, buộc người phụ nữ phải nhập viện cấp cứu. Sau đó, bà được chuyển ngay trong đêm đến Bệnh viện Nhân dân thuộc Đại học Vũ Hán để điều trị chuyên sâu.
Kết quả thăm khám cho thấy bệnh nhân bị suy thận cấp, suy gan cấp và rối loạn chức năng đông máu. Đây đều là những biến chứng nguy hiểm, có thể đe dọa tính mạng nếu không được xử trí kịp thời.
Nhờ được cấp cứu và điều trị tích cực, sau 3 ngày, bà Ngô đã vượt qua giai đoạn nguy hiểm. Đến ngày 3/2/2025, sức khỏe hồi phục và bà được xuất viện.
Ảnh minh họa
Đây không phải trường hợp ngộ độc mật cá duy nhất, cũng tại Trung Quốc, một người đàn ông họ Tạ, gần 70 tuổi, sống tại khu Tân Châu, thành phố Vũ Hán, cũng phải nhập viện sau khi nuốt sống mật cá với mong muốn chữa bệnh theo một bài thuốc dân gian, theo Thepaper.
Người đàn ông nhanh chóng xuất hiện tình trạng nôn mửa, tiêu chảy. Dù đã được rửa dạ dày nhiều lần tại cơ sở y tế địa phương, tình trạng vẫn không cải thiện. Khi chuyển đến Bệnh viện Nhân dân thuộc Đại học Vũ Hán, ông được chẩn đoán suy gan cấp do ngộ độc mật cá. May mắn, bệnh nhân được điều trị thành công và xuất viện sau đó vài ngày.
Hai trường hợp trên là lời cảnh báo về nguy cơ sức khỏe nghiêm trọng từ việc sử dụng mật cá theo những kinh nghiệm truyền miệng chưa được kiểm chứng.
Vì sao mật cá có thể gây tổn thương gan, thận?Mật cá là túi chứa dịch mật nằm trong ổ bụng của cá, tham gia vào quá trình tiêu hóa. Tuy nhiên, mật của một số loài cá có thể chứa các chất độc gây tổn thương cơ thể, đặc biệt là gan và thận.
Đáng chú ý, ngộ độc mật cá có thể dẫn đến tổn thương thận cấp, suy gan cấp và rối loạn đông máu. Trong những trường hợp nặng, người bệnh có nguy cơ suy đa cơ quan, sốc và tử vong.
Một quan niệm sai lầm phổ biến là mật cá có thể giúp sáng mắt, bồi bổ sức khỏe hoặc chữa một số bệnh. Trên thực tế, chưa có cơ sở khoa học đáng tin cậy để khuyến khích sử dụng mật cá sống như một phương pháp điều trị.
Độc tính của mật cá khác nhau tùy loài. Một số loài cá nước ngọt quen thuộc như cá trắm cỏ, cá trắm đen, cá chép, cá mè và cá diếc cũng có thể tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc.
Đặc biệt, nuốt mật cá sống, nấu chín hoặc ngâm với rượu đều không phải cách xử lý an toàn. Việc chế biến thông thường không bảo đảm loại bỏ được độc tính, vì vậy người dân không nên ăn mật cá dưới bất kỳ hình thức nào.
Nhận biết sớm dấu hiệu ngộ độc mật cáCác triệu chứng ngộ độc có thể xuất hiện trong vòng vài giờ sau khi nuốt mật cá. Ban đầu, người bệnh thường có những biểu hiện ở đường tiêu hóa như:
- Đau bụng, buồn nôn và nôn mửa. Tiêu chảy, mệt mỏi, chóng mặt. Chán ăn, cảm giác khó chịu trong người.
- Khi độc tính gây tổn thương các cơ quan, người bệnh có thể xuất hiện thêm những dấu hiệu đáng lo ngại như: vàng da, vàng mắt, đau vùng gan, đau thắt lưng, tiểu ít hoặc không tiểu. Một số trường hợp có thể bị phù mặt và phù hai chân.
Tuy nhiên, không phải người bệnh nào cũng xuất hiện đầy đủ các triệu chứng trên. Việc chưa có biểu hiện rõ rệt cũng không đồng nghĩa với việc đã an toàn.
Khi nghi ngờ nuốt phải mật cá, người dân cần đến cơ sở y tế ngay lập tức, không chờ xuất hiện triệu chứng nặng. Không tự ý gây nôn, sử dụng mẹo dân gian hoặc uống thêm rượu để tìm cách giải độc.
Tùy mức độ ngộ độc và tổn thương cơ quan, bác sĩ có thể chỉ định các biện pháp điều trị hỗ trợ, theo dõi chức năng gan, thận và đông máu. Trong trường hợp nặng, người bệnh có thể cần lọc máu hoặc các biện pháp hồi sức chuyên sâu.
Cách phòng tránh ngộ độc mật cáKhông ăn mật cá: Tuyệt đối không nuốt sống, nấu chín hoặc ngâm mật cá với rượu để chữa bệnh, bồi bổ sức khỏe hay làm sáng mắt.
Loại bỏ túi mật cẩn thận: Khi làm cá, tránh làm vỡ túi mật và để dịch mật dính vào thịt cá.
Xử lý khi mật cá bị vỡ: Nếu mật vỡ và dịch mật dính vào cá, không nên cố tận dụng phần thực phẩm đã nhiễm bẩn. Cần xử lý thận trọng, loại bỏ phần bị nhiễm và bỏ cả con cá nếu không thể xác định, loại bỏ an toàn phần bị ảnh hưởng.
Tránh để dịch mật bắn vào mắt: Nếu bị bắn vào mắt, cần rửa ngay bằng nhiều nước sạch và đi khám nếu có triệu chứng kích ứng hoặc bất thường về thị lực.
Độc tố trong mật cá được xác định là Cyprinol sulfat, một acid mật C27. Khi vào cơ thể người gây độc tới các cơ quan nội tạng, cơ quan sinh sản và máu. Mặc dù ngộ độc các loại cá khác nhau, nhưng bệnh cảnh lâm sàng tương tự nhau, phù hợp với cùng một loại độc tố.
Độc tố chỉ có trong mật, gan và tụy của cá; không có trong thịt cá. Đặc biệt chỉ thấy trong mật cá nước ngọt chứ không có trong cá nước mặn.
Độc tố rất bền đối với nhiệt, vì vậy nạn nhân vẫn có thể bị ngộ độc sau khi ăn mật cá đã nấu chín.
Sau khi uống mật cá trắm 2 - 3 giờ, các triệu chứng ngộ độc bắt đầu xuất hiện. Trường hợp nhẹ, bệnh nhân bị đau bụng, nôn, đại tiện lỏng, nhưng tiểu tiện vẫn bình thường. Trường hợp nặng, bệnh nhân đau bụng dữ dội, nôn thốc tháo và tiêu chảy rất nhiều. Tiếp theo đó là tiểu tiện ít, phù do suy thận cấp. Có những trường hợp rất nặng, bệnh nhân không có nước tiểu, phù to, khó thở, hôn mê và tử vong.
Trúc Chi (t/h)
