Ảnh minh họa
Cuộc xung đột kéo dài sang tuần thứ 12 tiếp tục làm gián đoạn dòng chảy hàng hóa qua eo biển Hormuz – tuyến vận tải năng lượng chiến lược của thế giới. Gần đây nhất, một tàu chở dầu Suezmax được xác định đang vận chuyển dầu thô Iraq đã tiến gần tới Ấn Độ sau khi vượt qua khu vực phong tỏa.
Theo dữ liệu theo dõi tàu thuyền do Reuters tổng hợp, tàu chở dầu Suezmax mang tên Karolos đã xuất hiện tại Vịnh Oman hôm 15/5 sau khi di chuyển ra khỏi eo biển Hormuz theo hướng tới Ấn Độ. Báo cáo cho thấy tàu đang chở đầy hàng.
Dữ liệu từ công ty theo dõi tàu Kpler xác định Karolos đang vận chuyển dầu thô Iraq được bốc tại cảng Basra trong các ngày 10-11/5. Hình ảnh vệ tinh Sentinel-2 của Liên minh châu Âu cũng ghi nhận một tàu có kích thước và màu sắc tương đồng xuất hiện tại một phao bốc dỡ dầu ở Basra sáng 11/5.
Diễn biến này cho thấy một số dòng chảy dầu mỏ từ vùng Vịnh vẫn đang tìm cách duy trì hoạt động bất chấp tình trạng phong tỏa và rủi ro an ninh gia tăng tại eo biển Hormuz.
Tuy nhiên, lưu lượng tàu thương mại qua tuyến đường thủy chiến lược này vẫn ở mức rất thấp. Số tàu lưu thông hàng ngày theo cả hai chiều chỉ đạt 5 tàu trong ngày thứ Sáu, giảm mạnh so với 11 tàu của ngày trước đó. Sang sáng thứ Bảy, số lượng tàu ghi nhận qua eo biển tăng nhẹ lên 6 tàu.
So với thời điểm trước xung đột, hoạt động vận tải biển tại cửa ngõ xuất khẩu dầu lớn nhất thế giới vẫn suy giảm đáng kể. Dù Tổng thống Mỹ Donald Trump nhiều lần tuyên bố Iran có thể sớm nhượng bộ, Tehran hiện chưa phát tín hiệu sẽ dỡ bỏ phong tỏa eo biển Hormuz. Iran được cho là yêu cầu cộng đồng quốc tế công nhận chủ quyền của nước này đối với eo biển như điều kiện tiên quyết để quay lại đàm phán.
Ngoài tàu Karolos, nhiều tàu chở dầu khác liên quan tới hoạt động xuất khẩu dầu Iraq cũng đang được theo dõi sát sao.
Tàu chở dầu Agios Fanourios I hiện vẫn neo tại Vịnh Oman. Trong khi đó, tàu chở dầu thô cỡ lớn Kiara M sau khi rời Basra được cho là đã thực hiện chuyển tải ngoài khơi Oman trước khi tiếp tục hành trình.
Dữ liệu vận tải cho thấy các tàu rời Vịnh Ba Tư trong ngày thứ Sáu gồm một tàu hàng rời, hai tàu có liên hệ với Iran (một tàu chở nhiên liệu và một tàu container) cùng một tàu chở khí dầu mỏ hóa lỏng liên quan tới Trung Quốc.
Sang ngày thứ Bảy, hoạt động vận tải có dấu hiệu nhộn nhịp hơn khi ghi nhận thêm một tàu chở dầu, ba tàu hàng rời và một tàu chở gia súc rời khỏi khu vực Vịnh.
Trong bối cảnh đó, Bộ Chỉ huy Trung ương Mỹ (CENTCOM) cho biết quân đội Mỹ đã chuyển hướng 75 tàu thương mại kể từ khi áp đặt các biện pháp phong tỏa liên quan tới Iran.
Dù vậy, việc xác định chính xác lưu lượng tàu thuyền đang ngày càng khó khăn do tình trạng nhiễu tín hiệu trên hệ thống nhận dạng tự động AIS. Nhiều tàu được cho là tắt tín hiệu hoặc biến mất khỏi hệ thống khi tiếp cận eo biển Hormuz, chỉ tái xuất hiện sau khi đi sâu vào eo biển Malacca, cách đảo Kharg của Iran khoảng 13 ngày di chuyển bằng đường biển.
Giới quan sát cho rằng tình trạng gián đoạn kéo dài tại Hormuz sẽ tiếp tục gây áp lực lên chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu, đặc biệt với các khách hàng châu Á phụ thuộc lớn vào nguồn dầu thô từ Iraq và khu vực Vịnh Ba Tư.
